Göbekli Tepe z zaznaczonymi miejscami dwóch pochówków oraz grób zbiorowy ze skupieniem czaszek i kości długich.

Pierwsze groby odkryte w Göbekli Tepe! Czy wyjaśnią zagadkę setek ludzkich kości?

Od początku badań Göbekli Tepe archeolodzy znajdowali wśród pozostałości monumentalnych budowli setki fragmentów ludzkich kości. Niektóre nosiły ślady celowych nacięć, inne wyglądały tak, jakby trafiły tam przypadkiem. Przez lata trudno było wyjaśnić ich pochodzenie. Pierwsze odkryte na stanowisku pochówki pozwalają dziś spojrzeć na tę … Czytaj więcej…

Uczta przedstawiona na Tkaninie z Bayeux. Biskup Odo błogosławi jedzenie i napoje podczas posiłku poprzedzającego bitwę pod Hastings w 1066 rok

Co gotowali wikingowie w Anglii? Okazuje się, że nie ryby

Skandynawscy osadnicy przybywali do Anglii ze świata, w którym ryby odgrywały ważną rolę w gospodarce i diecie. Czy po migracji nadal przygotowywali je w podobny sposób? Naukowcy zajrzeli do ceramicznych naczyń sprzed ponad 1000 lat. Porównanie zabytków z Anglii i Danii przyniosło wynik mówiący … Czytaj więcej…

Zwierzęce zęby tworzące fragment naszyjnika odsłoniętego w ziemi podczas wykopalisk koło Żórawiny

Naszyjnik z 42 zębów i groby sprzed 1600 lat. Nowe odkrycia koło Żórawiny

Archeolodzy i antropolodzy badający stanowisko koło Żórawiny na Dolnym Śląsku odsłonili groby społeczności żyjącej około 1600 lat temu, w tym pochówki ze skrępowanymi stopami i możliwymi śladami przemocy. To jednak pod koniec badań czekała ich prawdziwa niespodzianka – znacznie starszy kurhan, a w nim … Czytaj więcej…

Naszyjnik ze szklanych paciorków i muszli kauri, ozdoby głowy, bursztynowy krzyżyk i metalowy enkolpion z cmentarzyska przy ul. Bokšto w Wilnie

Co zęby pierwszych chrześcijan Wilna mówią o początkach miasta?

Na długo przed oficjalnym chrztem Litwy w Wilnie istniała wspólnota, która chowała zmarłych według chrześcijańskiego obrządku. Wyniki najnowszych badań opublikowano w czasopiśmie naukowym „Antiquity”. Autorzy połączyli dane archeologiczne, antropologiczne, izotopowe i radiowęglowe, aby przyjrzeć się pochodzeniu jednej z najwcześniejszych znanych społeczności chrześcijańskich średniowiecznego Wilna. … Czytaj więcej…

Rekonstrukcja grobu 154 z Opola-Groszowic: kobieta ułożona na drewnianych marach, z diademem, ozdobami i naczyniami.

Bursztyn wracał z południa? Badania cmentarzyska sprzed 2700 lat w Opolu

Paciorki, fragmenty metalu i resztki drewna z cmentarzyska sprzed około 2700 lat prowadzą od Bałtyku przez Italię po wschodnią część Morza Śródziemnego. Najnowsze analizy pokazują też, że sposób chowania zmarłych mógł odzwierciedlać ich pozycję w miejscowej społeczności. Nowe odkrycie nie zawsze wymaga nowych wykopalisk. … Czytaj więcej…

Dłoń w niebieskiej rękawiczce trzyma dwa nieregularne, silnie skorodowane fragmenty metalu

Przełom w poszukiwaniach grobów polskich żołnierzy w Łambinowicach!

Po ponad 80 latach od zakończenia wojny archeolodzy natrafili na Starym Cmentarzu Jenieckim w Łambinowicach na zespół grobów, który może być długo poszukiwaną kwaterą polskich żołnierzy wziętych do niewoli przez Niemców. W jednym z pochówków odnaleziono guziki z polskim orłem oraz połówkę wojskowego znaku … Czytaj więcej…

Kolorowy model wysokościowy terenu z oznaczonym torfowiskiem, grobowcami neolitycznymi i doliną Samicy Kierskiej.

Przed grobowcami były pola? Pyłek odsłania krajobraz sprzed 5600 lat pod Poznaniem

Zanim w Sobocie pod Poznaniem wzniesiono monumentalne grobowce kultury pucharów lejkowatych, okolica była już od długiego czasu użytkowana przez ludzi. Nowe badania paleośrodowiskowe pokazują, że pola, wypas i przekształcanie lasu pojawiły się tam co najmniej sto lat wcześniej. To ważny argument przeciw prostemu obrazowi … Czytaj więcej…

Liczne drobne fragmenty przepalonych zębów ułożone na jasnym tle, różniące się kształtem, kolorem i stopniem zachowania. Select 77 more words to run Humanizer.

Wiek zapisany w zębie? Nowe badania grobów ciałopalnych kultury łużyckiej

Jak określić wiek osoby, której kości zostały spalone na stosie pogrzebowym ponad 2500 lat temu? W przypadku grobów ciałopalnych archeolodzy i antropolodzy od dawna mierzą się z ograniczeniami materiału, który bywa silnie przepalony, rozdrobniony i pozbawiony wielu cech diagnostycznych. Najnowszy artykuł w „Scientific Reports” … Czytaj więcej…

Pozostałości grobowca komorowego na północnym krańcu niezamieszkanej dziś wyspy Holm of Pap

DNA sprzed 5000 lat ujawnia więzi w neolitycznych grobowcach Szkocji

Nowe badania starożytnego DNA z neolitycznych grobowców w Caithness i na Orkadach nie pokazują prostej genealogii całych społeczności. Ukazują coś ciekawszego: jak wybrane relacje pokrewieństwa, architektura grobowców i ich położenie w krajobrazie mogły razem tworzyć sposób mówienia o pochodzeniu, przynależności i pamięci o zmarłych. … Czytaj więcej…

Ogrzewanie słodu piwnego i brzeczki miodowej w naczyniach glinianych w trakcie kolejnego etapu produkcji piwa i miodu syconego. Od lewej: brzeczka miodowa, słód pszeniczny, słód jęczmienny.

Duch puszczy sprzed 4500 lat? Nowe badania ceramiki z Supraśla i Skrzeszewa

Czy naczynia kultury pucharów dzwonowatych służyły do picia alkoholu? Najnowsze analizy chemiczne wskazują, że co najmniej część z nich miała kontakt z fermentowanymi napojami. Nie da się jeszcze powiedzieć, czy było to piwo w dzisiejszym rozumieniu, czy raczej złożona mieszanina zbóż, owoców i innych … Czytaj więcej…

Działalność czasopisma „Archeologia Żywa” w latach 2026–2027 jest dofinansowana ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego – w ramach programu „Czasopisma 2026”.