Siekierki, sztylety, ozdoby i niezwykłe berła sztyletowe sprzed ponad 3500 lat po raz pierwszy zebrano w jednym szerokim opracowaniu

Wśród najstarszych brązów z zachodniej Polski. Zestawiono 215 zabytków sprzed ponad 3500 lat

Siekierki, sztylety, ozdoby i niezwykłe berła sztyletowe sprzed ponad 3500 lat po raz pierwszy zebrano w jednym szerokim opracowaniu! Naukowcy zestawili informacje o 215 metalowych przedmiotach z 30 miejsc w zachodniej Polsce, odkrywanych od 2000 roku, a część z nich poddali dodatkowo specjalistycznym analizom. … Czytaj więcej…

Rekonstrukcja grobu 154 z Opola-Groszowic: kobieta ułożona na drewnianych marach, z diademem, ozdobami i naczyniami.

Bursztyn wracał z południa? Badania cmentarzyska sprzed 2700 lat w Opolu

Paciorki, fragmenty metalu i resztki drewna z cmentarzyska sprzed około 2700 lat prowadzą od Bałtyku przez Italię po wschodnią część Morza Śródziemnego. Najnowsze analizy pokazują też, że sposób chowania zmarłych mógł odzwierciedlać ich pozycję w miejscowej społeczności. Nowe odkrycie nie zawsze wymaga nowych wykopalisk. … Czytaj więcej…

Prof. Patrycja Prządka-Giersz odsłania pochówek młodego mężczyzny z metalowymi przedmiotami w Castillo de Huarmey

Z Boliwii do Peru? Grudka z grobu Wari zdradza kontakty sprzed około 1000 lat

Wśród przedmiotów złożonych w grobie młodego mężczyzny w Castillo de Huarmey znajdowała się bezkształtna grudka, bardziej przypominająca odpad niż cenny zabytek. Najnowsze analizy wykazały jednak, że zachowała informacje o wytopie brązu arsenowego i kontaktach obejmujących znaczną część Andów. Społeczności Wari stworzyły w okresie Horyzontu … Czytaj więcej…

Ryzyko uszkodzenia formy przy kontakcie z roztopionym metalem sprawiło, że część badaczy sugerowała inne zastosowania form metalowych

Czy w epoce brązu naprawdę odlewano brąz w formach z brązu?

Najnowsze wnioski z badań nad metalowymi formami odlewniczymi pokazują, że odpowiedź na tytułowe pytanie brzmi: tak – choć nie zawsze i nie bez trudności. Ślady zużycia, analiza technik wykonania oraz kontekst znalezisk dowodzą, że formy te mogły być faktycznie używane do wielokrotnego odlewania metalowych … Czytaj więcej…

Panorama Łysej Góry pod Chorzelami, piaszczystego wyniesienia otoczonego łąkami i lasami.

Ślady hutnictwa i przyrząd medyczny sprzed 2300 lat odkryte w Bagienicach Wielkich

W trakcie tegorocznych badań w Bagienicach Wielkich odsłonięto ślady czarnej metalurgii, zabytki kultury lateńskiej, przyrząd do trepanacji i fragmenty dwóch niezależnych systemów umocnień. To kolejne rozdziały historii miejsca, które od lat zaskakuje skalą kontaktów ze światem celtyckim. Stanowisko znane dawniej jako Rembielin „Łysa Góra” … Czytaj więcej…

Pozostałości dwóch z wielu pieców hutniczych odkrytych na stanowisku w Zaborowie

Nie przeworskie, lecz jastorfskie? Hutnictwo pod Zaborowem starsze o ponad 100 lat!

Na zachód od Warszawy, na terenach tzw. Mazowieckiego Centrum Metalurgicznego, archeolodzy dokonali kluczowych ustaleń. W Zaborowie piece hutnicze pracowały już w IV–III wieku p.n.e., a więc znacznie wcześniej, niż dotąd przypuszczano. Za zmianą datowania stoją analizy nasion, węgli drzewnych i gęsta siatka badań terenowych … Czytaj więcej…

Sztylet Znad Baltyku Fake

Sztylet znad Bałtyku, czyli jak (nie) ogłaszać sensacyjnych odkryć archeologicznych

„Znaleziono sztylet sprzed 2800 lat!” – ogłosiły media z entuzjazmem. „Wyjątkowy, rytualny, halsztacki!” – podchwyciły profile w mediach społecznościowych. Historia rozeszła się błyskawicznie. Niestety, prawda okazała się mniej romantyczna – i młodsza, a cała sprawa ujawniła poważny problem: co się dzieje, gdy instytucja publiczna … Czytaj więcej…

Mosiężny sztylet spod Dziwnowa nie ma 3000 lat – analiza ekspertów

Sztylety, obok m.in. mieczy, broni drzewcowej, łuków i strzał czy czekanów, to jedna z podstawowych kategorii uzbrojenia użytkowanych przez różne społeczności zamieszkujące ziemie polskie w epoce brązu (2200-700 lat p.n.e.) i wczesnej epoce żelaza (700-400 lat p.n.e.). Redakcja naukowa analizy (ENGLISH VERSION BELOW) Najliczniej … Czytaj więcej…

Naukowcy zbadali 11 ozdób ołowianych z cmentarzysk późnej kultury łużyckiej, stosując analizę stosunków izotopów ołowiu

Odkryto najstarsze dowody wydobycia ołowiu na terenie Polski!

W rejonie Wyżyny Śląsko-Krakowskiej odkryto najstarsze ślady wydobycia rudy ołowiowej na obszarze dzisiejszej Polski, datowane na wczesną epokę żelaza! To przełom w naszej wiedzy o pradziejowej metalurgii – i dowód, że pierwszym metalem pozyskiwanym na tych ziemiach nie była miedź, lecz ołów. Gdy myślimy … Czytaj więcej…

Odkryty zabytek wstępnie datowany jest na okres około 3500 lat p.n.e. (fot. Arkadiusz Wyrzykowski / WELES)

Miedziana siekierka sprzed 5500 lat odkryta podczas świątecznego zlotu

Podczas zlotu organizowanego przez Weles Grupę Historyczno-Eksploracyjną oraz Brzeskich Poszukiwaczy Historii odnaleziono niezwykły zabytek – miedzianą siekierkę, datowaną na połowę IV tysiąclecia p.n.e. Znalezisko to dostarcza kolejnych dowodów na wczesne wykorzystanie metali w kulturze pucharów lejkowatych (KPL). Odnaleziony artefakt, odkryty na terenie Nadleśnictwa Cierpiszewo, … Czytaj więcej…

Działalność czasopisma „Archeologia Żywa” w latach 2026–2027 jest dofinansowana ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego – w ramach programu „Czasopisma 2026”.