Wg tematyki

Archeowarsztat

  • przez Szymon Zdziebłowski

    Metodykę umożliwiającą datowanie bezwzględne ceramiki naczyniowej opracował międzynarodowy zespół naukowców. W jej weryfikację zaangażowali się badacze z Polski. Polega ona na analizie chemicznej kwasów tłuszczowych zachowanych na fragmentach ceramiki. Nową metodykę opisał w „Nature” prof. Richard Evershed z Uniwersytetu w […]
  • przez Dawid Kobiałka, Kornelia Kajda i Arkadiusz Marciniak

    Archeolodzy coraz częściej widzą swoją działalność jako praktykę o znaczeniu społecznym i kulturowym. Tak jest rozumiana aktywność badaczy w ramach tzw. archeologii wspólnot lokalnych (ang. community archaeology). Na przestrzeni ostatnich dwóch, trzech dekad obszar badań archeologicznych niezwykle poszerzył się. Dzisiaj […]
  • przez Dawid Sych

    Przez lata gry wideo postrzegane były jako trywialna rozrywka, sposób na spędzenie wolnego czasu czy młodzieżowe hobby. Dziś wkraczamy w erę gdzie zaczynają one zastępować edukację. Rozwój branży gier komputerowych w ostatnich dekadach sprawił jednak, że dzisiaj są one czymś […]

Artefakty i zabytki

  • przez Szymon Zdziebłowski

    Wyroby z metali szlachetnych i stopów, wykonywane 2 tys. lat temu na terenie dzisiejszej Polski przez Gotów – skandynawską społeczność przybyłą na obszar Pomorza – były świetnej jakości i nie odbiegały od podobnych wytworów z terenów Cesarstwa Rzymskiego – wynika […]
  • przez Śladami Średniowiecza

    W VIII wieku po Podebłociu, dziś małej wiosce w województwie mazowieckim, szwendał się jakiś Grek. Albo przynajmniej ktoś kto udawał Greka. Nie wiadomo skąd i w jakim w celu tam przybył, zostawił nam jednak po sobie pamiątkę. Od momentu jej […]
  • przez Jo McDonald

    Australia jest najsuchszym zamieszkanym kontynentem. Jednak jej współrzędne geograficzne i rozmiary decydują, że kontynent ten cechuje szeroki zakres warunków klimatycznych. Sztukę naskalną można odnaleźć we wszystkich australijskich bioregionach, od lasów deszczowych Tasmanii na południowym wschodzie, poprzez rozległe piaszczyste pustynie interioru, […]

Genetyka

  • przez Szymon Zdziebłowski

    W okresie wikińskim, czyli w latach 750-1050, genom Skandynawów pojawił się w licznych częściach Europy, szczególnie w Wielkiej Brytanii, Irlandii, Islandii i na Grenlandii – wynika z szeroko zakrojonych analiz DNA. Artykuł na ten temat opublikowano w magazynie „Nature”. Najczęściej […]
  • przez Szymon Zdziebłowski

    Ludzie zamieszkujący południowe tereny obecnej Polski ponad 4 tys. lat temu byli bliscy pod względem genetycznym wcześniejszym społecznościom z tych terenów. To świadczy o ciągłości zasiedlenia tych ziem na przełomie neolitu i brązu – wynika z analiz, które opublikowano w […]
  • przez Szymon Zdziebłowski

    Genetycy pobrali próbki DNA ze szczątków ponad 30 przedstawicieli dynastii Piastów. Teraz trwają badania genetyczne, dzięki którym naukowcy zweryfikują hipotezy dotyczące pierwszych władców Polski, np. ich skandynawskiego lub wielkomorawskiego pochodzenia. W ostatnich latach popularne stały się teorie dotyczące obcego pochodzenia […]

Ludzie i społeczeństwa

  • przez Paweł Konczewski

    Milczanie to jedna ze wspólnot etnolingwistycznych (plemion) wczesnośredniowiecznej Słowiańszczyzny Zachodniej, której nazwa pojawiła się po raz pierwszy u tzw. Geografa Bawarskiego w połowie IX w., a zniknęła z kart historii w XII w. Co działo się w międzyczasie? Jak wyglądało […]
  • przez Łukasz Oleszczak

    Gdyby dominacja plemion scytyjskich na Wielkim Stepie zaczęła się po bitwie pod Grunwaldem, to zakończyłaby się we współczesnych czasach. Takie porównanie może uświadomić nam, jak trwały i żywotny był koczowniczy model kultury Scytów. Pozostałości po Scytach z różną częstotliwością spotykamy […]
  • przez Szymon Zdziebłowski

    Na zębach ludzi, żyjących niemal 9 tys. lat temu na terenie dzisiejszej Polski, naukowcy wykryli ślady próchnicy. Najstarsze oznaki tej bakteryjnej choroby mogły być efektem spożywania owoców i miodu – przypuszczają badający to zjawisko naukowcy z UKSW w Warszawie. Próchnica […]

Ciekawostki

  • przez Szymon Zdziebłowski

    Starożytna mozaika znajdująca się w domu pochodzącym z IV w., w centrum starożytnego miasta Pafos na Cyprze była „obrazkową” krytyką chrześcijaństwa – uważa dr hab. Marek T. Olszewski. Powstała prawdopodobnie z inspiracji neoplatończyków, którzy krytykowali wyznawców nowej religii. Nea Pafos […]
  • przez Szymon Zdziebłowski

    Czy da się badać gospodarkę, nie znając cen, płac i PKB? W dodatku gospodarkę, która nie istnieje od ponad 1500 lat? – bo mowa o starożytnym Rzymie. Da się, a to dzięki zastosowaniu nowoczesnych metod, w tym komputerowych symulacji – […]
  • przez Szymon Zdziebłowski

    Proso zaczęto uprawiać w Europie nie, jak wcześniej uważano, już w okresie neolitu nawet 7 tys. lat temu, ale dopiero w czasach epoki brązu, czyli ok. 3,5 tys lat temu. Zboże to dotarło na nasz kontynent z obszaru Chin – […]

Prawo

  • przez Marcin Sabaciński

    Odkrycia fascynują. Rozbudzają ciekawość, skupiają zainteresowanie i na chwilę wyrywają nas z przewidywalnej codzienności. Największe emocje rodzą u tych, którym dane było przez moment stać się odkrywcami. Dotyczy to każdego, a siła która każe nam zabrać do kieszeni kamień ze […]
  • przez Radosław Biel

    Kwestia dziedzictwa kulturowego, a przede wszystkim zabytków archeologicznych odkrywanych podczas tzw. amatorskich poszukiwań jest od dawien dawna tematem gorących dyskusji. Sami nosimy się od dłuższego czasu z zamiarem opublikowania wpisu na ten temat. Trwa to długo bo chcemy stworzyć coś […]

Rekonstrukcje

  • przez Szymon Zdziebłowski

    Trójwymiarowe modele zespołu monastycznego w Ghazali w Sudanie wykonali eksperci z Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej (CAŚ) UW. Można oglądać je na portalu „Wirtualna Nubia”. Kolejne rekonstrukcje pojawią się na nim w tym roku – poinformowało PAP CAŚ UW. W Ghazali w […]
  • przez Szymon Zdziebłowski

    Z dwóch przebieralni, atrium, trzech pomieszczeń kąpielowych z basenami i pieca, znajdującego się za nimi w tylnej części kompleksu – składały się termy w rzymskiej twierdzy Apsaros (dzisiejsze Gonio) koło Batumi w Gruzji. Archeolodzy na podstawie wieloletnich badań wykonali ich […]
  • przez Mateusz Osiadacz

    Bródno-Podgrodzie to dziś jedno z osiedli mieszkaniowych w dzielnicy Targówek w Warszawie. Na pierwszy rzut oka to osiedle jak każde inne – są tu bloki, pomniki, jest park, centrum handlowe i szpital. Niewiele jednak osób zdaje sobie sprawę z tego, […]

Religie i rytuały

  • przez Szymon Zdziebłowski

    W przeciwieństwie do współczesnych wielkich religii monoteistycznych egipscy kapłani nie byli przywódcami religijnymi, którzy pełnili rolę duszpasterską, głosząc zasady wiary. Wielu z nich nie pracowało tylko na rzecz świątyni, ale na własny rachunek – mówi historyk dr Joanna Wilimowska. Nie […]
  • przez Jo McDonald

    Australia jest najsuchszym zamieszkanym kontynentem. Jednak jej współrzędne geograficzne i rozmiary decydują, że kontynent ten cechuje szeroki zakres warunków klimatycznych. Sztukę naskalną można odnaleźć we wszystkich australijskich bioregionach, od lasów deszczowych Tasmanii na południowym wschodzie, poprzez rozległe piaszczyste pustynie interioru, […]
  • przez Śladami Średniowiecza

    Drzewa nie są zbyt rozmowne. Zwłaszcza kiedy potnie się je na kawałki. Wtedy zazwyczaj leżą spokojnie i nawet nie zaszumią. Nie mają zresztą po co – nikt się nimi nie interesuje. Zalegają, gniją, chronią, podtrzymują, lecz ich los niewielu obchodzi. […]

Skarby i depozyty

  • przez Muzeum im ks. Stanisława Staszica w Hrubieszowie

    Około 5,5 kg – tyle waży najnowszy „zabytek” znajdujący się w hrubieszowskim muzeum. Tak naprawdę składa się on z 1753 srebrnych monet pochodzących z I i II wieku n.e. Bez wątpienia to największy skarb z okresu rzymskiego na Lubelszczyźnie i […]
  • przez Śladami Średniowiecza

    Karol IV Luksemburski chciał zostać cesarzem, a wszyscy wiedzą, że cesarzem nie zostaje byle gołodupiec. Karol takim nie był. Miał kilka „argumentów”, które miały mu pomóc w osiągnięciu celu. Nie było by w tym nic nadzwyczajnego gdyby nie fakt, że […]
  • przez Radosław Biel

    Skarby wczesnośredniowieczne to wciąż nie lada gratka dla pasjonatów przeszłości. Odkrycie w okolicach wsi Strzelinko (woj. pomorskie) to trzecie w Polsce w ciągu ostatnich 12 miesięcy. Każde kolejne zwiększa naszą wiedzę na temat ówczesnego handlu dalekosiężnego. Bohaterami całego wydarzenia są […]

Stanowiska archeologiczne

  • przez Śladami Średniowiecza

    Wicina zajmuje specjalne miejsce na historycznej mapie Polski. Ta mała wioska w województwie lubuskim była niegdyś areną wspaniałej historii. Gdyby kilkaset lat przed naszą erą ktoś nie spróbował wybudować w tym miejscu osady, dziś najpewniej nikt by o niej nie […]
  • przez Szymon Zdziebłowski

    Liczni rekonstruktorzy i archeolodzy wystąpili w nowym filmie dokumentalnym na temat m.in. pradziejowych kopalni krzemienia pasiastego w rejonie Krzemionek, która była użytkowana kilka tysięcy lat temu. Miejsce to znajduje się na Liście Światowego Dziedzictwa UNESCO. Krzemionki pod Ostrowcem Świętokrzyskim (nazywane […]
  • przez Śladami Średniowiecza

    Zamek w Oporowie niespecjalnie stawiał opór. Pewnie dlatego, że nie miał komu i nie do tego został przecież stworzony. Miał po prostu być ładny i dobrze wyposażony. Zamek nie pełnił roli założenia obronnego, może właśnie dlatego przetrwał w dobrym stanie […]

Wojna i polityka

  • przez Śladami Średniowiecza

    Wicina zajmuje specjalne miejsce na historycznej mapie Polski. Ta mała wioska w województwie lubuskim była niegdyś areną wspaniałej historii. Gdyby kilkaset lat przed naszą erą ktoś nie spróbował wybudować w tym miejscu osady, dziś najpewniej nikt by o niej nie […]
  • przez Radosław Biel

    Fizyczne dowody po urazach spowodowanych bronią w średniowiecznych pochówkach są nieczęste, a już te wynikłe przez groty strzał wyjątkowo rzadkie. Oczywiście, tam gdzie ich liczba jest duża zwykle związane jest to z ofiarami bitew, lecz w normalnych pochówkach jest to […]
  • przez Szymon Zdziebłowski

    Nie ma absolutnie żadnych przesłanek, które wskazywałyby na istnienie zorganizowanego słowiańskiego tworu państwowego o nazwie Lechia – twierdzi historyk Artur Wójcik, autor książki „Fantazmat Wielkiej Lechii. Jak pseudonauka zawładnęła umysłami Polaków”. Wielka Lechia miała być wielkim, słowiańskim imperium istniejącym w […]

Wykopaliska archeologiczne

  • przez Beata Kołodziej

    Dwa cmentarze z okresu I wojny światowej odkryli i przebadali krakowscy naukowcy w okolicach Łupkowa na Podkarpaciu. Rezultaty prac planują zaprezentować na wystawie. Trwają też prace nad cyfrowym przewodnikiem, umożliwiającym zwiedzanie nekropolii. Tegoroczne poszukiwania zapomnianych miejsc pochówku żołnierzy poległych w […]
  • przez Elżbieta Bielecka

    Osadę sprzed ponad 7 tys. lat odkryli archeolodzy w Nowym Objezierzu (zachodniopomorskie). Znajduje się niedaleko monumentalnego rondela – obiektu z tego samego okresu. Mieszkali w niej najprawdopodobniej budowniczowie obiektu. Osada usytuowana jest ok. 250 m na południowy wschód od pozostałości […]
  • przez Jan Bulas

    Kolejny sezon badań na cmentarzysku w Bejscach dostarcza niesamowitych znalezisk. Świetnie zachowany miecz jednosieczny, groty włóczni, zapinki do spinania szat, bogato zdobiony przęślik i żelazne szpile to tylko te najbardziej oczywiste. Cmentarzysko w Bejscach odkryte rok temu na polu uprawnym, […]