Wg tematyki

Archeowarsztat

Hieroglify egipskie i Fabricius – tłumacz, historia i nauka

Fabricius to nowe narzędzie od Google’a, które dzięki uczeniu maszynowemu ma pomóc w odczytywaniu egipskich hieroglifów. I choć przeznaczony jest by służyć specjalistom, każda osoba zainteresowana hieroglifami może dzięki niemu poszerzyć swoją wiedzę na ich temat. A wystarczy znajomość angielskiego na podstawowym poziomie. Fabricius…

Czytaj więcej… Hieroglify egipskie i Fabricius – tłumacz, historia i nauka

Jak skuteczna będzie nowa metodyka datowania bezwzględnego?

Metodykę umożliwiającą datowanie bezwzględne ceramiki naczyniowej opracował międzynarodowy zespół naukowców. W jej weryfikację zaangażowali się badacze z Polski. Polega ona na analizie chemicznej kwasów tłuszczowych zachowanych na fragmentach ceramiki. Nową metodykę opisał w „Nature” prof. Richard Evershed z Uniwersytetu w Bristolu (Wielka Brytania) wraz…

Czytaj więcej… Jak skuteczna będzie nowa metodyka datowania bezwzględnego?

Community archaeology – czym jest archeologia wspólnot lokalnych?

Archeolodzy coraz częściej widzą swoją działalność jako praktykę o znaczeniu społecznym i kulturowym. Tak jest rozumiana aktywność badaczy w ramach tzw. archeologii wspólnot lokalnych (ang. community archaeology). Na przestrzeni ostatnich dwóch, trzech dekad obszar badań archeologicznych niezwykle poszerzył się. Dzisiaj archeologów nadal interesują prahistoryczne…

Czytaj więcej… Community archaeology – czym jest archeologia wspólnot lokalnych?

Artefakty i zabytki

Felieton dudziarza

„Felieton dudziarza – rzecz o historii, muzyce oraz rekonstrukcji historycznej wieków minionych” to cykl 13 filmów-felietonów o charakterze historyczno-muzycznym zrealizowany przez gnieźnieńskiego dudziarza Mikołaja Woźniaka w ramach „Kultury w sieci” – programu stypendialnego Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Filmy dostępne są do obejrzenia w…

Czytaj więcej… Felieton dudziarza

Genetyka

  • przez Szymon Zdziebłowski
    W okresie wikińskim, czyli w latach 750-1050, genom Skandynawów pojawił się w licznych częściach Europy, szczególnie w Wielkiej Brytanii, Irlandii, Islandii i na Grenlandii – wynika z szeroko zakrojonych analiz DNA. Artykuł na ten temat opublikowano w magazynie „Nature”. Najczęściej […]
  • przez Szymon Zdziebłowski
    Ludzie zamieszkujący południowe tereny obecnej Polski ponad 4 tys. lat temu byli bliscy pod względem genetycznym wcześniejszym społecznościom z tych terenów. To świadczy o ciągłości zasiedlenia tych ziem na przełomie neolitu i brązu – wynika z analiz, które opublikowano w […]
  • przez Szymon Zdziebłowski
    Genetycy pobrali próbki DNA ze szczątków ponad 30 przedstawicieli dynastii Piastów. Teraz trwają badania genetyczne, dzięki którym naukowcy zweryfikują hipotezy dotyczące pierwszych władców Polski, np. ich skandynawskiego lub wielkomorawskiego pochodzenia. W ostatnich latach popularne stały się teorie dotyczące obcego pochodzenia […]

Ludzie i społeczeństwa

  • przez Jan Michał Burdukiewicz
    Skąd pochodzimy? Kiedy i w jakich okolicznościach ludzie pojawili się w Europie? A kiedy nasi przodkowie przybyli na ziemie dzisiejszej Polski? Aby znaleźć odpowiedzi na te pytania trzeba cofnąć się do przeszłości co najmniej 1000-krotnie odleglejszej niż historia naszego kraju. […]
  • przez Szymon Zdziebłowski
    Teren obecnej Polski nie opustoszał pod koniec ostatniej epoki lodowcowej ok. 9500 lat p.n.e. Był dalej zamieszkiwany przez łowców reniferów, którzy stopniowo przystosowali się do życia w coraz cieplejszym klimacie – wynika z analiz polskich naukowców opublikowanych w „Journal of […]
  • przez Paweł Konczewski
    Milczanie to jedna ze wspólnot etnolingwistycznych (plemion) wczesnośredniowiecznej Słowiańszczyzny Zachodniej, której nazwa pojawiła się po raz pierwszy u tzw. Geografa Bawarskiego w połowie IX w., a zniknęła z kart historii w XII w. Co działo się w międzyczasie? Jak wyglądało […]

Ciekawostki

  • przez Przemysław Wielowiejski
    Jest połowa lat 90. XX wieku a Instytut Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego nadal tkwi w starych, parterowych barakach przy ul. Żwirki i Wigury, używanych w PRL-u przez Studium Wojskowe. Ściany z dykty emitują nieprzyjemną woń środków grzybobójczych. Od pięciu lat mamy […]
  • przez Szymon Zdziebłowski
    W czasie rozplanowywania budowli w słynnym Machu Picchu w Peru Inkowie stosowali dwa rodzaje miar. Jeden z nich opierał się na module wynoszącym 42 cm, drugi – 54 cm. Istnienia tego pierwszego naukowcy spodziewali się, drugi – jest niespodzianką. Takie […]
  • przez Radosław Biel
    Fabricius to nowe narzędzie od Google’a, które dzięki uczeniu maszynowemu ma pomóc w odczytywaniu egipskich hieroglifów. I choć przeznaczony jest by służyć specjalistom, każda osoba zainteresowana hieroglifami może dzięki niemu poszerzyć swoją wiedzę na ich temat. A wystarczy znajomość angielskiego […]

Prawo

  • przez Marcin Sabaciński
    Odkrycia fascynują. Rozbudzają ciekawość, skupiają zainteresowanie i na chwilę wyrywają nas z przewidywalnej codzienności. Największe emocje rodzą u tych, którym dane było przez moment stać się odkrywcami. Dotyczy to każdego, a siła która każe nam zabrać do kieszeni kamień ze […]
  • przez Radosław Biel
    Kwestia dziedzictwa kulturowego, a przede wszystkim zabytków archeologicznych odkrywanych podczas tzw. amatorskich poszukiwań jest od dawien dawna tematem gorących dyskusji. Sami nosimy się od dłuższego czasu z zamiarem opublikowania wpisu na ten temat. Trwa to długo bo chcemy stworzyć coś […]

Rekonstrukcje

Religie i rytuały

  • przez Radosław Biel
    Obszar Serranía La Lindosa był już wcześniej znany naukowcom, ale ukrywane do tej pory odkrycie skalnej ściany o długości 13 km, usianej wręcz malowidłami naskalnymi sprzed 12 000 lat rzuca całkiem nowe światło na przeszłość całych amazońskich lasów deszczowych! Już […]
  • przez Szymon Zdziebłowski
    W przeciwieństwie do współczesnych wielkich religii monoteistycznych egipscy kapłani nie byli przywódcami religijnymi, którzy pełnili rolę duszpasterską, głosząc zasady wiary. Wielu z nich nie pracowało tylko na rzecz świątyni, ale na własny rachunek – mówi historyk dr Joanna Wilimowska. Nie […]
  • przez Jo McDonald
    Australia jest najsuchszym zamieszkanym kontynentem. Jednak jej współrzędne geograficzne i rozmiary decydują, że kontynent ten cechuje szeroki zakres warunków klimatycznych. Sztukę naskalną można odnaleźć we wszystkich australijskich bioregionach, od lasów deszczowych Tasmanii na południowym wschodzie, poprzez rozległe piaszczyste pustynie interioru, […]

Skarby i depozyty

Skarb ze Słuszkowa jednym z najbardziej intrygujących skarbów z terenu Polski

Obrączki i pierścionki znaleziono wraz ze średniowiecznymi monetami zakopanymi na polu kukurydzy w Słuszkowie k. Kalisza. Według dr Adama Kędzierskiego z Instytutu Archeologii i Etnologii PAN, który kierował badaniami, jest to jeden z najbardziej intrygujących skarbów z terenu Polski. Kaliscy i warszawscy archeolodzy znaleźli…

Czytaj więcej… Skarb ze Słuszkowa jednym z najbardziej intrygujących skarbów z terenu Polski

Nowy a stary skarb ze Słuszkowa. Czy skarb 13 tys. srebrnych zabytków zwiększy się o kolejne?

Podkaliska wieś Słuszków, już 62 lata temu stała się sławna wśród miłośników historii i numizmatyki, za sprawą ujawnienia wielkiego skarbu liczącego ponad 13 tys. zabytków. Okazuje się jednak, że w Słuszkowie jeszcze wiele pozostaje do odkrycia! Najbardziej znany, pierwszy skarb odkryto przypadkowo w 1935…

Czytaj więcej… Nowy a stary skarb ze Słuszkowa. Czy skarb 13 tys. srebrnych zabytków zwiększy się o kolejne?

Ponad 650 monet z XVII wieku odkrytych na hałdzie w Ełku

Dokładnie 680 XVII-wiecznych monet pochodzących z wielu krajów Europy odnaleźli w Ełku (Warmińsko-mazurskie) członkowie Stowarzyszenia Historyczno-Eksploracyjnego „Jaćwież”. Skarb został zaprezentowany po raz pierwszy w piątek w ełckim muzeum. Członkowie stowarzyszenia dokonali tego odkrycia przeszukując wykrywaczami metalu hałdy ziemi, którą zdjęto i wywieziono z placu…

Czytaj więcej… Ponad 650 monet z XVII wieku odkrytych na hałdzie w Ełku

Stanowiska archeologiczne

  • przez Radosław Biel
    Obszar Serranía La Lindosa był już wcześniej znany naukowcom, ale ukrywane do tej pory odkrycie skalnej ściany o długości 13 km, usianej wręcz malowidłami naskalnymi sprzed 12 000 lat rzuca całkiem nowe światło na przeszłość całych amazońskich lasów deszczowych! Już […]
  • przez Radosław Biel
    Zamek w Chudowie to obiekt niezwykły. Specjalnie w celu przybliżenia jego historii oraz wyników dotychczasowych badań Stowarzyszenie „Castellum” nakręciło 10 krótkich materiałów wideo, które znajdziecie poniżej. WykonawcaStowarzyszenie „Castellum” Czas trwania2020 DatowanieŚredniowiecze, nowożytność Kontaktmuzeum@zamekchudow.pl FinansowanieDofinansowano ze środków Narodowego Centrum Kultury w […]
  • przez Marcin Krzepkowski, Andrzej Kuczkowski i Piotr Wroniecki
    Podobnie jak w przypadku wielu spektakularnych odkryć archeologicznych, również zlokalizowanie średniowiecznego miasta Sławoborze (niem. Stolzenberg) zawdzięczać można po części zbiegowi okoliczności, po części zaś intuicji badawczej. Wszystko zaczęło się w grudniu 2019 roku, kiedy to w książce Der Kolberg-Körliner Kreis. […]

Wojna i polityka

  • przez Śladami Średniowiecza
    Wicina zajmuje specjalne miejsce na historycznej mapie Polski. Ta mała wioska w województwie lubuskim była niegdyś areną wspaniałej historii. Gdyby kilkaset lat przed naszą erą ktoś nie spróbował wybudować w tym miejscu osady, dziś najpewniej nikt by o niej nie […]
  • przez Radosław Biel
    Fizyczne dowody po urazach spowodowanych bronią w średniowiecznych pochówkach są nieczęste, a już te wynikłe przez groty strzał wyjątkowo rzadkie. Oczywiście, tam gdzie ich liczba jest duża zwykle związane jest to z ofiarami bitew, lecz w normalnych pochówkach jest to […]
  • przez Szymon Zdziebłowski
    Nie ma absolutnie żadnych przesłanek, które wskazywałyby na istnienie zorganizowanego słowiańskiego tworu państwowego o nazwie Lechia – twierdzi historyk Artur Wójcik, autor książki „Fantazmat Wielkiej Lechii. Jak pseudonauka zawładnęła umysłami Polaków”. Wielka Lechia miała być wielkim, słowiańskim imperium istniejącym w […]

Wykopaliska archeologiczne

  • przez Dawid Kobiałka
    Istnieje niedaleko Chojnic, na polach pod Igłami, dolina, którą lud słusznie nazwał „doliną śmierci”. Z zasypanych rowów strzeleckich w 1939 r. wydobyto w 1945 roku setki pomordowanych przez Niemców Polaków. Nawet nieświadomy odbywających się tutaj niegdyś wypadków, odczuje instynktownie, iż […]
  • przez Radosław Biel
    Bo czasem bywa tak, że wszystko układa się, aż nazbyt pięknie – wręcz podejrzanie! Przystępując do badań grodziska w Białogórzu w ramach projektu 1000 lat Górnych Łużyc plany były bardzo ambitne. A wychodzi na to, że założone sobie cele zrealizowaliśmy […]
  • przez Szymon Zdziebłowski
    Kilkaset fragmentów naczyń ceramicznych odkryto na Śląsku w świetnie zachowanym piecu garncarskim, którego ponad 2 tys. lat temu używali Celtowie. Piec należał do jednych z ostatnich przedstawicieli tego ludu na obecnych ziemiach Polski – którzy w 2. poł. II wieku […]