Hieroglify egipskie i Fabricius – tłumacz, historia i nauka

Fabricius to nowe narzędzie od Google’a, które dzięki uczeniu maszynowemu ma pomóc w odczytywaniu egipskich hieroglifów. I choć przeznaczony jest by służyć specjalistom, każda osoba zainteresowana hieroglifami może dzięki niemu poszerzyć swoją wiedzę na ich temat. A wystarczy znajomość angielskiego na podstawowym poziomie. Fabricius w 6 prostych krokach uczy podstaw odczytywania starożytnego pisma, by pod … Czytaj więcej…

Jak skuteczna będzie nowa metodyka datowania bezwzględnego?

Metodykę umożliwiającą datowanie bezwzględne ceramiki naczyniowej opracował międzynarodowy zespół naukowców. W jej weryfikację zaangażowali się badacze z Polski. Polega ona na analizie chemicznej kwasów tłuszczowych zachowanych na fragmentach ceramiki. Nową metodykę opisał w „Nature” prof. Richard Evershed z Uniwersytetu w Bristolu (Wielka Brytania) wraz z międzynarodowym zespołem, który był zaangażowany w jej tworzenie i weryfikację. … Czytaj więcej…

Community archaeology – czym jest archeologia wspólnot lokalnych?

Archeolodzy coraz częściej widzą swoją działalność jako praktykę o znaczeniu społecznym i kulturowym. Tak jest rozumiana aktywność badaczy w ramach tzw. archeologii wspólnot lokalnych (ang. community archaeology). Na przestrzeni ostatnich dwóch, trzech dekad obszar badań archeologicznych niezwykle poszerzył się. Dzisiaj archeologów nadal interesują prahistoryczne społeczności ludzkie i ich zwyczaje, handel, dieta, sposoby organizacji życia codziennego, … Czytaj więcej…

Pomiędzy rozrywką i nauką. Archeologia w grach wideo

Przez lata gry wideo postrzegane były jako trywialna rozrywka, sposób na spędzenie wolnego czasu czy młodzieżowe hobby. Dziś wkraczamy w erę gdzie zaczynają one zastępować edukację. Rozwój branży gier komputerowych w ostatnich dekadach sprawił jednak, że dzisiaj są one czymś znacznie więcej. Funkcjonują jako areny profesjonalnych rozgrywek, platformy społecznościowe o globalnym zasięgu oraz narzędzia edukacyjne. … Czytaj więcej…

Jak stworzono kilkaset kopii najbardziej znanej urny w Polsce

Technologia skanowania 3D znajduje zastosowanie w muzealnictwie i popularyzacji nauki. Muzeum Archeologiczne w Gdańsku stworzyło cyfrowy model urny twarzowej sprzed 2500 lat. Na podstawie modelu wydrukowano – przy użyciu drukarki 3D – kopię zabytku. Następnie konserwatorzy z muzeum wykonali formę odlewniczą, która posłużyła do odlania z gipsu kilkuset mniejszych urn. Gdańscy archeolodzy wykorzystają gipsowe urny … Czytaj więcej…

Co wiemy dzięki pochówkom ciałopalnym?

Przez kilka tysięcy lat – od poł. III tysiąclecia p.n.e. aż do nastania chrześcijaństwa w X w. – na ziemiach polskich przeważnie palono zmarłych. Wbrew powszechnej opinii z takich szczątków można wiele wyczytać. Wśród archeologów bardzo często pokutuje opinia, wedle której ze szczątków ludzkich, które zostały poddane kremacji da się uzyskać niewiele informacji. Tymczasem z … Czytaj więcej…

Big data w archeologii. Baza Seshat.

Ostatnie lata przynoszą ogromny przyrost danych naukowych, które są coraz łatwiej dostępne w sieci. Dzieje się to głównie za sprawą rozwoju nowoczesnych baz danych takich jak np. baza Seshat. Umożliwiają to nie tylko same bazy ale programy digitalizacji archiwów i zbiorów muzealnych czy wreszcie polityka instytucji finansujących badania naukowe i inicjatywy kulturalne wymagających, aby różnego … Czytaj więcej…

The Past Societies – dzieje ziem polskich od paleolitu do X w. w pigułce

Pięć tomów – ponad 1800 stron – liczy książka „The Past Societies” – synteza dziejów ludzkości od pojawienia się człowieka na obszarze obecnego państwa polskiego do 1000 roku. Poprzednie podobne wydawnictwo ukazało się ponad 30 lat temu. AKTUALIZACJA 29.08.2020 – czas na podsumowanie Minęły 3 lata od publikacji i niestety nie doczekaliśmy się opublikowania Past … Czytaj więcej…

Wirtualna rzeczywistość w archeologii

Wirtualna Rzeczywistość jest prawie na wyciągnięcie naszej ręki. Od paru lat, to co kiedyś istniało jedynie w głowach futurologów powoli staje się czymś normalnym. Co zatem fantomatyka może zmienić w archeologii? Gdzie pióro zawodzi tam YouTube pomoże. W 65. numerze Archeologii Żywej pisałem na temat przyszłości tzw. fantomatyki w archeologii. Wirtualna Rzeczywistość (VR), Rozszerzona Rzeczywistość … Czytaj więcej…

Rozgryźć schemat paleolitycznej sztuki naskalnej

Sztuka od dawna towarzyszy rodzajowi ludzkiemu. Blanca Ochoa, badaczka paleolitycznej sztuki naskalnej z Uniwersytetu Kraju Basków w Vitori próbuje odkryć zależność pomiędzy miejscem umieszczania naskalnych przedstawień a samymi autorami. Uważa, on że znalezienie odpowiedzi na takie pytania jak to dla kogo tworzono, kto mógł oglądać i w jakim celu, pomoga choć częściowo zrozumieć nie tylko dzieła paleolitycznej … Czytaj więcej…