Na kamiennych blokach jednej z najlepiej zachowanych budowli starożytnego Ptolemais w dzisiejszej Libii widnieją setki niewielkich znaków, które przez długi czas pozostawały na marginesie badań. Ich nowa analiza pozwala zajrzeć za kulisy hellenistycznego placu budowy i odtworzyć, jak oraz kiedy powstawała monumentalna Brama Tokry. … Czytaj więcej…
Zanim w Sobocie pod Poznaniem wzniesiono monumentalne grobowce kultury pucharów lejkowatych, okolica była już od długiego czasu użytkowana przez ludzi. Nowe badania paleośrodowiskowe pokazują, że pola, wypas i przekształcanie lasu pojawiły się tam co najmniej sto lat wcześniej. To ważny argument przeciw prostemu obrazowi … Czytaj więcej…
Wystarczył niższy poziom wody w Warcie, zakole rzeki i spostrzegawczość odkrywcy, Mirosława Tucholskiego. To one sprawiły, że przedmiot, który niektórzy wzięliby za zwykły kawałek skorodowanego żelaza, trafił do Muzeum Ziemi Wronieckiej. Wstępne oględziny wskazują, że może to być miecz z XI wieku, a placówka … Czytaj więcej…
Projekt, realizowany przez Dział Archeologii Muzeum Okręgowego w Rzeszowie dotyczy opracowania wyników interdyscyplinarnych badań archeologicznych prowadzonych w latach 2023–2025 na stanowisku nr 22 w Siedliskach (gm. Lubenia) przy brodzie na rzece Wisłok. Badania rozpoczęto po odkryciu przez mieszkankę wsi licznych średniowiecznych zabytków w korycie … Czytaj więcej…
Fragmenty amfory do transportu wina, datowanej na II w p.n.e., odnaleźli polscy archeolodzy w starożytnych ruinach cypryjskiego Pafos. Odkrycie to potwierdza, że odsłaniane przez nich domostwo pochodzi z czasów hellenistycznych, jest więc jednym z najstarszych zabudowań w Pafos. W starożytności Cypr znajdował się najpierw na … Czytaj więcej…
W cieniu słynnego Machu Picchu polsko-peruwiański zespół archeologów dokonał przełomowego odkrycia. W Salapunku – stanowisku nazywanym „bramą do Cordillery Vilcabamby” – natrafiono na ślady obecności człowieka sięgające blisko 10 tysięcy lat wstecz. Odkrycie rzuca nowe światło na początki zasiedlenia Andów w rejonie Cusco i … Czytaj więcej…
Kultura złocka rozwijała się w 1. poł. III tysiąclecia p.n.e. na obszarze między Nidą a Opatówką. Jej lokalny charakter i zróżnicowane tradycje czynią ją jednym z najciekawszych zjawisk młodszej epoki kamienia w Polsce. W 2024 roku Muzeum Zamkowe w Sandomierzu rozpoczęło poświęcony jej dwuletni … Czytaj więcej…
Na zachód od Warszawy, na terenach tzw. Mazowieckiego Centrum Metalurgicznego, archeolodzy dokonali kluczowych ustaleń. W Zaborowie piece hutnicze pracowały już w IV–III wieku p.n.e., a więc znacznie wcześniej, niż dotąd przypuszczano. Za zmianą datowania stoją analizy nasion, węgli drzewnych i gęsta siatka badań terenowych … Czytaj więcej…
Archeolodzy badają ślady obecności neandertalczyków sprzed ok. 75–64 tys. lat w dolinie rzeki Zwoleńki. Badania wskazują, że w okolicach Zwolenia neandertalczycy naprawiali narzędzia kamienne używane do oprawiania upolowanych zwierząt – mamutów, koni czy nosorożców. Jest to jeden z najbardziej na północ wysuniętych punktów obecności … Czytaj więcej…
Międzynarodowy zespół badawczy potwierdził wiek zakrzywionego ciosu mamuta z Jaskini Obłazowej (woj. małopolskie), uznawanego za najstarszy znany bumerang na świecie. Nowe wyniki datowań wskazują, że liczy on około 42–39 tysięcy lat, a więc jest starszy od słynnych australijskich odpowiedników o ponad 30 tysięcy lat. … Czytaj więcej…
Działalność czasopisma „Archeologia Żywa” w latach 2026–2027 jest dofinansowana ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego – w ramach programu „Czasopisma 2026”.
