Pochówek kobiety z nienarodzonym dzieckiem pod wschodnią platformą domu 150 (© Çatalhöyük Research Project)

Rola kobiet w Çatalhöyük ważniejsza niż zakładaliśmy

Kobiety odgrywały dominującą rolę w społeczności zamieszkującej Çatalhöyük w Turcji – wynika z analiz 131 genomów mieszkańców tej neolitycznej osady, jednego z najstarszych miast świata. Wyniki międzynarodowych badań z udziałem Polaków opublikowało „Science”. Osadę w Çatalhöyük, położoną w centralnej Turcji, odkryto w latach 60. … Czytaj więcej…

Okrąg C na terenie Göbekli Tepe

Neolityczna rewolucja symboli

Około 10 tysięcy lat p.n.e. wraz z początkiem neolitu na Bliskim Wschodzie ludzie zaczęli wznosić monumentalne budowle publiczne. Pojawiły się także przedstawienia skoncentrowane wokół motywów niebezpieczeństwa i śmierci. Niektóre z nich są niezwykle intrygujące. Mogą się nam wydawać wręcz makabryczne, jak choćby drapieżne ptaki … Czytaj więcej…

Podcast Archaeobalt

Tajemnice Bałtyku, złote figurki i słowiańskie grody. Polecamy 7-odcinkowy archeologiczny podcast!

Co łączy wczesnośredniowieczne grodzisko na Pomorzu, rytualny ośrodek ze złotymi figurkami na Bornholmie i zaginioną świątynię w Szwecji? Odpowiedzi szukaj w nowym podcaście „The Road to Archaeotourism”, który zabiera słuchaczy w podróż przez pięć niezwykłych stanowisk archeologicznych regionu południowego Bałtyku – od epoki żelaza … Czytaj więcej…

Postać jest schematyczna – o uproszczonych, symbolicznie zaznaczonych kończynach, bez rysów twarzy

Wenus z Kołobrzegu! Odkryto kobiecą figurkę sprzed ponad 6000 lat

W grudniu 2022 roku na plaży w Kołobrzegu-Podczelu natrafiono na niepozorny kamienny przedmiot. Dziś już wiadomo: figurka o kobiecych kształtach ma co najmniej 6000 lat i jest prawdziwie unikatowym odkryciem. Po przypadkowym odkryciu figurka trafiła do Waldemara Sadowskiego z Grupy Eksploracyjno-Poszukiwawczej Parsęta, działającej przy Towarzystwie Przyjaciół … Czytaj więcej…

Grób zbiorowy z 24 pochówkami owiniętymi w całuny grobowe

Ślady zbrodni sprzed 1000 lat odkryte przez polski zespół badawczy w Peru

Na styku gór i pustyń południowego Peru archeolodzy z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Wrocławskiego natrafili na dramatyczne ślady brutalnego ataku sprzed około tysiąca lat. Cmentarzysko na wielokulturowym stanowisku El Curaca w dolinie rzeki Atico skrywa szczątki co najmniej 24 osób – głównie kobiet i dzieci … Czytaj więcej…

Piastowie Piktowie

Piastowie są spokrewnieni z Piktami? To nie jest takie proste

W ostatnich dniach polskie media obiegła informacja, że dynastia Piastów, według wyników badań genetycznych, mogła być spokrewniona z Piktami — starożytną ludnością zamieszkującą niegdyś tereny dzisiejszej Szkocji. Wyniki badań zespołu pod kierunkiem prof. Marka Figlerowicza z Instytutu Chemii Bioorganicznej PAN mają zostać opublikowane na … Czytaj więcej…

Wyposażenie grobowe z cmentarzyska Jebel Cristal na pustyni Bayuda

Pełna życia? Polskie badania pustyni Bayuda w Sudanie

Słone paleojezioro, z którego wydobywano rzadki minerał natron, służący m.in. do mumifikacji ciał, produkcji szkła i ceramiki odkryli Polacy na pustyni Bayuda w Sudanie. W wyniku wieloletnich prac zidentyfikowali ponad 1,2 tys. nowych stanowisk archeologicznych, z czego ponad 400 w projekcie NCN. Pustynia Bayuda … Czytaj więcej…

Fragmenty żelaznego pasa odkrytego w kobiecym grobie nr 94 wraz z możliwą rekonstrukcją

Bornholm – centrum Bałtyku epoki żelaza? Store Frigård

Bornholm – dzisiaj spokojna wyspa turystyczna – w epoce żelaza był miejscem tętniącym ruchem. Setki grobów, setki przedmiotów, prawie tysiąc lat historii kontaktów. Nowe interdyscyplinarne badania największego cmentarzyska na Bornholmie odkrywają rolę tej bałtyckiej wyspy w systemach wymiany, migracji i kontaktów ponadregionalnych między ok. … Czytaj więcej…

rozgryźć schemat paleolitycznej sztuki naskalnej

Migracje odpowiedzią na zmiany klimatu sprzed 12 tys. lat

Migracje ludzi na wschód były odpowiedzią prehistorycznych społeczności łowiecko-zbierackich w Europie na pogarszające się warunki klimatyczne sprzed ponad 12 tys. lat – wykazał międzynarodowy zespół archeologów. Wyniki ich badań ukazały się właśnie w artykule opublikowanym w „PLOS One“[ref]SCHMIDT I., GEHLEN B., WINKLER K., ARRIZABALAGA … Czytaj więcej…

Pięć figurek z depozytu w San Isidro

Przedkolumbijskie „lalki” z San Isidro. Odkrycie, które zmienia obraz Mezoameryki?

Na szczycie jednego ze wzniesień w San Isidro w zachodnim Salwadorze odkryto unikatowy depozyt pięciu ceramicznych figurek datowanych na około 410–380 rok p.n.e. Odkrycie jest o tyle istotne, że podważa dotychczasowe przekonanie o izolacji kulturowej prekolumbijskiego Salwadoru. Wyraźne podobieństwa figurek z San Isidro do … Czytaj więcej…