Wykopaliska archeologiczne

WYKOPALISKA ARCHEOLOGICZNE to częstokroć najważniejsze i najciekawsze wydarzenia związane z badaniami archeologicznymi. Pomimo rozwoju technologicznego i metodycznego to właśnie wykopaliska najczęściej weryfikują różne hipotezy badawcze

Czym są wykopaliska archeologiczne?
Wykopaliska to jedna z najważniejszych terenowych metod badawczych archeologii. Jest to jednak metoda inwazyjna, co oznacza, że bezpowrotnie niszczymy badane stanowisko, dlatego zawsze muszą być one prowadzone w odpowiedni sposób.

Na czym polegają wykopaliska archeologiczne?
Na systematycznym i pieczołowicie dokumentowanym fizycznym rozbiorze stanowiska archeologicznego na poszczególne jednostki stratygraficzne, w kolejności od najmłodszej do najstarszej. W ten sposób na planach poziomych i pionowych przekrojów dokumentowany jest kontekst odkrywanych przedmiotów i obiektów.

Czy w Polsce prowadzone są wykopaliska?
Jak najbardziej! I to często przez cały rok, w każdym zakątku kraju. Wyróżniamy dwa rodzaje wykopalisk: badawcze i ratownicze. Te pierwsze prowadzi się w celu weryfikacji różnych hipotez badawczych, z kolei te drugie – o wiele częstsze – gdy stanowiska archeologiczne zagrożone są np. przyszłymi inwestycjami budowlanymi. Tak, opóźniamy budowy, ale nigdy ich nie zatrzymujemy na amen. No, może poza tym 1% przypadków.

Czy mogę pracować na wykopaliskach?
Wszystko zależy od tego jaki rodzaj pracy wchodzi w grę. O ile podczas badań ratowniczych czasami jest to niemożliwe ponieważ wymagane jest odpowiednie przeszkolenie, w większości przypadków archeolodzy zawsze poszukują osób, które pomogą im wykonywać proste czynności fizyczne. Kopanie, wożenie taczek, przesiewanie, rozdrabnianie czy przeszukiwanie ziemi drobnymi narzędziami – taka pomoc jest zawsze mile widziana i wystarczy zapytać się kierownika badań lub poszukać informacji na odpowiednich grupach, gdzie umieszczane są ogłoszenia.

Kto może prowadzić wykopaliska?
W Polsce i na świecie wykopaliska archeologiczne mogą być prowadzone wyłącznie przez osoby, które ukończyły studia na kierunku archeologii. W Polsce dodatkowo muszą one posiadać przynajmniej roczną praktykę i nie zalegać ze sprawozdaniami z badań prowadzonych w przeszłości. Amatorzy mogą jednak ubiegać się o pozwolenia na tzw. poszukiwania zabytków, przy czym dotyczą one głównie działań, w których wykorzystywane są detektory metali.

Czy znajdujemy złoto?
Bardzo rzadko. Najczęściej odnajdujemy fragmenty ceramiki, narzędzia krzemienne lub kamienne i kości ludzkie lub zwierzęce. Tym bardziej nie warto nielegalnie niszczyć stanowisk w poszukiwaniu skarbów. Wiele historii pokazuje, że złote skarby znajduje się rzadziej niż wygrywa w lotto.

Najnowsze wyniki wykopalisk archeologicznych publikowane na stronie miesięczniku Archeologia Żywa