The Past Societies – dzieje ziem polskich od paleolitu do X w. w pigułce

Pięć tomów – ponad 1800 stron – liczy książka „The Past Societies” – synteza dziejów ludzkości od pojawienia się człowieka na obszarze obecnego państwa polskiego do 1000 roku. Poprzednie podobne wydawnictwo ukazało się ponad 30 lat temu.

AKTUALIZACJA 29.08.2020 – czas na podsumowanie

Minęły 3 lata od publikacji i niestety nie doczekaliśmy się opublikowania Past Societies w innej formie niż po angielsku i na iBooks. Wiemy, że trwają prace nad polską edycją i tyle dobrze, że tomy są cały czas w sprzedaży, bo w związku z niesłabnącą popularnością są cały czas dodrukowywane. Niestety zakup wersji drukowanej jest wciąż dla wielu zbyt dużym wydatkiem. Szczególnie jeśli myślimy o studentach archeologii. Jednocześnie uważamy, że to bardzo wartościowa pozycja i postanowiliśmy pomóc wszystkim, którzy nie załapali się na zakup wersji drukowanych, lub nie posiadają urządzeń z iOS.

Zbieramy więc dla was w jednym miejscu wszystkie teksty, które zostały udostępnione przez ich autorów na różnych serwisach społecznościowych dla akademików. Jeśli przegapiliśmy, podlinkowanie któregoś z rozdziałów będziemy wdzięczni za umieszczenie ich w komentarzach do tego wpisu.

PRZEJDŹ DO SPISU TREŚCI I LINKÓW


Książka „The Past Societies” („Przeszłe społeczeństwa”) składa się z pięciu tomów. Każdy kolejny opisuje pradzieje Polski począwszy od paleolitu, okresu, w którym po raz pierwszy na obecnych ziemiach Polski pojawili się ludzie. Serię zamyka tom piąty poświęcony wczesnemu średniowieczu (do 1000 r.). Podsumowuje on pięćset lat, w trakcie których społeczności wczesnosłowiańskie przeszły od rozproszonych grup rolniczych do scentralizowanego państwa wczesnopiastowskiego.

„Teksty mają charakter nie sztywnego wykładu akademickiego, tylko raczej esejów, żeby dały się dobrze czytać” przyznał kierownik projektu, prof. Przemysław Urbańczyk z Instytutu Archeologii i Etnologii (IAiE PAN).

Prof. Urbańczyk zapytany przez PAP, do kogo adresowane jest wydawnictwo stwierdził, że nie są to wyłącznie archeolodzy czy studenci archeologii, ale też osoby zainteresowane odległą przeszłością. Dodał, że w ułatwieniu zrozumienia treści pomocne są liczne kolorowe ryciny, których jest w sumie ponad 1600.

Naukowiec powiedział, że redaktorzy tomów w swoich tekstach położyli nacisk na opisanie ludzi i procesów społecznych (czego odwzorowaniem jest również tytuł: „Przeszłe społeczeństwa”). W takim ujęciu zabytki są źródłem informacji o ludziach, nie są zaś omawianie jako takie. Takie podejście naukowiec określił jako „antropologiczne”.

Publikację wydano w języku angielskim. „Chcieliśmy, żeby te najwcześniejsze dzieje Polski były dostępne nie tylko Polakom, ale i badaczom zagranicznym właściwie na całym świecie” – podkreślił naukowiec.

W ocenie archeologa największe zmiany dotyczące polskich pradziejów dotyczą najstarszego okresu pradziejów. Teraz wiadomo, że początki pobytu człowieka na ziemiach polskich pochodzą sprzed prawie pół miliona lat – wskazał. Dodatkowo ostatnie dekady przyniosły mnóstwo nowych odkryć archeologicznych. Dlatego w konsekwencji zmieniła się nie tylko chronologia, ale wizja pradziejów i wiedza o przeszłych społeczeństwach – uważa prof. Urbańczyk.

Historia pewnej generacji

„Ktoś z historyków powiedział kiedyś, że każda generacja powinna od początku napisać historię, więc właśnie moja generacja zamyka swoje doświadczenia w tych pięciu tomach” // prof. Przemysław Urbńczyk

Redaktorami tomów są: Jacek Kabaciński, Piotr Włodarczak, Urszula Bugaj, Aleksandra Rzeszotarska-Nowakiewicz, Maciej Trzeciecki oraz Przemysław Urbańczyk (wspólnie tom piąty). Współpracowało z nimi kilkudziesięciu autorów ze środowisk uniwersyteckich i muzealnych z Krakowa, Poznania, Olsztyna, Rzeszowa i Wrocławia.

Prace nad wydawnictwem trwały ponad pięć lat. W wersji drukowanej publikacja ukazała się w nakładzie liczącym 100 (sic!) egzemplarzy1Później miało miejsce kilka dodruków. Wkrótce „Przeszłe społeczeństwa” będzie można zakupić za pośrednictwem platformy App Store w postaci iBooka.

Poprzednia kilkutomowa publikacja o podobnym charakterze i objętości – „Prahistoria ziem polskich” ukazała się w latach 1975-1981. Wydali ją pracownicy Instytutu Historii Kultury Materialnej PAN (obecnie IAiE PAN, gdzie wydano właśnie „Przeszłe społeczeństwa”).

Projekt „The Past Societies. Polish Lands from the first Evidence of Human Presence to the Early Middle Ages”, w ramach którego wydano tomy, został sfinansowany ze środków Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki.

Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl // Szymon Zdziebłowski

The Past Societies – wnioski AŻ

Nasza Redakcja cieszy się za każdym razem gdy powstają publikacje, które w zamyśle kierowane są do szerszej publiczności. Szczególnie gdy nacisk skupiamy na opisywaniu ludzi i procesów społecznych, a nie katalogujemy zabytki i stanowiska.  Serdecznie gratulujemy, ale… zawsze jest jakieś ale…

Publikację wydrukowano w 100 egzemplarzach, przy czym jedynie 60 trafi do sprzedaży. 40 to egzemplarze autorskie. Jeden tom kosztować ma 200 zł, czyli całość ok. 1000 zł. Wersja elektroniczna jest tylko dla użytkowników iBooks, czyli użytkowników iPada, iPhona lub MacBooka, ponieważ tak została przygotowana. Cena e-wydania: 19,99 USD, czyli już całkiem rozsądnie. Rozumiemy, że „target” został ustalony na rynek zachodni, co wyraźnie widać. Wygląda jednak na to, że kierownictwo projektu stwierdziło, że studenci archeologii poradzą sobie ze skanami…

Bardzo nam przykro, że kierownicy projektu nie pomyśleli o bibliofilach, którzy pragnęliby posiadać taką książką w swoich zbiorach. Z naszego doświadczenia wiemy, że nakład tylko 100 egzemplarzy jest wyczerpany prawie całkowicie jeszcze przed sprzedażą. Odnalezienie wersji papierowej dla przeciętnego czytelnika będzie równe niemożliwemu. Dodatkowo ta kwestia iBooks. Coraz więcej osób kupuje te produkty, to prawda, ale przytłaczający procent to użytkownicy korzystający z Androidów na urządzeniach mobilnych i Windowsów na komputerach stacjonarnych.

Rozumiemy chęć dotarcia do obcojęzycznych czytelników, co wyraźnie widać. Nie powinniśmy jednak przypadkiem promować tych książek wśród przede wszystkim rodzimych czytelników?

Spis tomów i treści

The Past Societies 1: 500,000-5,500 BC

  • Preface
    Jacek Kabaciński
  • Chapter 1 – Changes in the natural environment in Polish territory in the Pleistocene and Early Holocene
    Paweł Socha, Dorota Nalepka, Adam Nadachowski
  • Chapter 2 – Fauna and humans in the changing climate and environment of the Pleistocene and Early Holocene
    Adam Nadachowski
  • Chapter 3 – The First humans. Societies of the Lower and Middle Palaeolithic
    Andrzej Wiśniewski
  • Chapter 4 – The Early Upper Palaeolithic in Poland
    Andrzej Wiśniewski, Jarosław Wilczyński
  • Chapter 5 – A new beginning: modern humans in Poland
    Jarosław Wilczyński
  • Chapter 6 – On the peripheries of the Magdalenian world. Magdalenian hunters north of the Carpathian and Sudety Mountains
    Marta Połtowicz-Bobak
  • Chapter 7 – The first hunters of the Lowland
    Jacek Kabaciński
  • Chapter 8 – Hunter-gatherers in the Allerød forests
    Iwona Sobkowiak-Tabaka
  • Chapter 9 – The last Late Glacial hunter-gatherers
    Iwona Sobkowiak-Tabaka
  • Chapter 10 – The mutual influence and intergroup contacts of hunting and gathering communities in Polish territory between 14,000 and 6,000 cal BP
    Zofia Sulgostowska
  • Chapter 11 – After the Ice Age
    Jacek Kabaciński
  • Chapter 12 – Mesolithic hunter-gatherers of the Atlantic forests
    Mirosław Masojć
  • Chapter 13 – Burial rituals in the Palaeolithic and Mesolithic in Polish territories
    Zofia Sulgostowska
  • Chapter 14 – The symbolic world of foragers
    Tomasz Płonka

The Past Societies 2: 5500-2000 BC

The Past Societies 3: 2000-500 BC

The Past Societies 4: 500 BC – 500 AD

The Past Societies 5: 500 AD – 1000 AD

Redaktor ds. Wpisów Internetowych | strona | + wpisy

Archeolog. Doktorant Politechniki Wrocławskiej. Absolwent Uniwersytetu Wrocławskiego. Pierwsza osoba, z którą powinno się kontaktować w sprawie problemów ze stroną, profilami AŻ lub ofertami patronatów medialnych. Pasjonat technologii i gier komputerowych.

A może jeszcze...

  • Proso zaczęto uprawiać w Europie dopiero ok. 3,5 tys. lat temu Proso zaczęto uprawiać w Europie nie, jak wcześniej uważano, już w okresie neolitu nawet 7 tys. lat temu, ale dopiero w czasach epoki brązu, czyli ok. 3,5 tys lat temu. Zboże to dotarło […]
  • Czy Goci w produkcji biżuterii osiągnęli mistrzostwo? Wyroby z metali szlachetnych i stopów, wykonywane 2 tys. lat temu na terenie dzisiejszej Polski przez Gotów – skandynawską społeczność przybyłą na obszar Pomorza - były świetnej jakości i […]
  • O początkach nekropolii w Bodzi W mauzoleum w postaci ziemnego kurhanu, znajdującego się w dzisiejszej wsi Bodzi, pod k. X w. złożono przedstawiciela zbrojnej elity Mieszka I - uważa prof. Andrzej Buko. Dostojnik […]
  • Kim byli sprawcy masowego mordu sprzed blisko 5 tys. lat? Kilkanaście osób, w tym kilkoro dzieci, pochowano blisko 5 tys. lat temu w masowym grobie w rejonie dzisiejszych Koszyc (Małopolskie). Zdaniem naukowców mogli zostać zabici przez obcą […]
  • Archeologia Żywa 4 (70) 2018 Z wielką przyjemnością prezentujemy nasz nowy numer: Archeologia Żywa 4 (70) 2018 "100 lat to tak mało". Jak pewnie się domyślacie, tytuł nawiązuje do jednej z najważniejszych […]
  • Big data w archeologii. Baza Seshat. Ostatnie lata przynoszą ogromny przyrost danych naukowych, które są coraz łatwiej dostępne w sieci. Dzieje się to głównie za sprawą rozwoju nowoczesnych baz danych takich jak np. baza […]

7 komentarzy do wpisu „The Past Societies – dzieje ziem polskich od paleolitu do X w. w pigułce”

  1. Szkoda, że w tak ograniczonym zakresie jest wydana, myślę że wiele osób by chętnie przeczytało tę książkę nawet jeżeli na co dzień nie interesują się archeologią, po za tym dlaczego ograniczać się tylko do języka angielskiego ?!.

    Odpowiedz
    • Oczywiście, że nie. Któż poza Instytutem Badań Historycznych i Krajoznawczych tzn. wydawcą „Archeologii Żywej” chciałby finansować w Polsce popularyzację nauki ze środków prywatnych? 😉

      Odpowiedz
    • Dodruk? Ok. Tylko, że we wpisie skomentowano podane informacje i sytuację bieżącą. Staramy się nie przedstawiać nieznanej przyszłości. Inaczej nasze wpisy mogłyby się prezentować w taki sposób: „Wydrukowano 100 książek, ale proszę się nie martwić z pewnością dodrukują. Wersja cyfrowa pojawi się na App Store, ale kiedyś może zawita również na inne platformy. Chwilowo dostępna jest tylko po angielsku, ale mamy nadzieję, że w przyszłości przetłumaczona zostanie na polski.”

      Odpowiedz

Dodaj komentarz

Ocena przepisu