Izotopy to odmiany tego samego pierwiastka chemicznego, które mają identyczną liczbę protonów w jądrze atomu, ale różnią się liczbą neutronów. Oznacza to, że chemicznie zachowują się bardzo podobnie, lecz mają inną masę atomową.
W archeologii izotopy wykorzystuje się przede wszystkim do badań izotopowych szczątków ludzkich, zwierzęcych i roślinnych. Analiza stosunków wybranych izotopów (np. węgla, azotu, strontu czy tlenu) pozwala ustalić dietę, pochodzenie geograficzne, mobilność ludzi i zwierząt, a czasem także warunki środowiskowe, w jakich żyli.
Mówiąc najprościej: izotopy zapisują w kościach i zębach „chemiczny ślad życia”. To, co jedliśmy i gdzie dorastaliśmy, wpływa na skład izotopowy naszego organizmu. Dzięki temu archeolodzy mogą dziś rekonstruować biografie ludzi sprzed setek i tysięcy lat, nawet jeśli nie zachowały się żadne źródła pisane.
Badania izotopowe nie dają gotowych odpowiedzi same w sobie, ale w połączeniu z archeologią, antropologią i historią stanowią jedno z najważniejszych narzędzi współczesnych badań nad przeszłością.
Teren obecnej Polski nie opustoszał pod koniec ostatniej epoki lodowcowej ok. 9500 lat p.n.e. Był dalej zamieszkiwany przez łowców reniferów, którzy stopniowo przystosowali się do życia w coraz cieplejszym klimacie – wynika z analiz polskich naukowców opublikowanych w „Journal of World Prehistory”. W ciągu … Czytaj więcej…
Na zębach ludzi, żyjących niemal 9 tys. lat temu na terenie dzisiejszej Polski, naukowcy wykryli ślady próchnicy. Najstarsze oznaki tej bakteryjnej choroby mogły być efektem spożywania owoców i miodu – przypuszczają badający to zjawisko naukowcy z UKSW w Warszawie. Próchnica to dziś choroba bardzo … Czytaj więcej…
Ciepłe to mała nadwiślańska wieś w Pomorskiem, położona dwa kilometry na północny wschód od Gniewu w powiecie tczewskim. To właśnie tam archeolodzy przebadali, metr po metrze, wczesnośredniowieczne cmentarzysko, użytkowane od X/XI do połowy XII wieku. Obecnie trwają badania i specjalistyczne analizy, które pozwolą odkryć … Czytaj więcej…
Kobiety, których szkielety znaleziono w preinkaskim grobowcu sprzed ponad 1200 lat w Peru, mogły być arystokratkami: córkami lub wnuczkami imigrantek z różnych części królestwa Wari – wynika z analiz chemicznych. Grobowiec w Huarmey odkryli Polacy w 2012 r. Grobowiec w Huarmey zawierający szkielety 64 osób … Czytaj więcej…
