„Śladami polskich pionierów badań starożytnego Egiptu” – wystawa w Wodzisławiu Śląskim

Muzeum w Wodzisławiu Śląskim od 17 kwietnia do 27 września 2026 r. zaprasza na wystawę „Śladami polskich pionierów badań starożytnego Egiptu”, poświęconą początkom polskiej egiptologii.

Wystawa ma charakter planszowy i składa się z 20 plansz. Jej uzupełnieniem jest kopia sarkofagu mumii egipskiej kapłanki Aset-iri-khet-es. Centralną postacią ekspozycji jest Tadeusz Smoleński. Prowadził on badania archeologiczne m.in. w El-Gamhoud, el-Hibeh i Sharuna, gdzie odkrył liczne zabytki, w tym sarkofagi, maski trumienne oraz elementy wyposażenia grobowego. Mimo krótkiego życia pozostawił znaczący dorobek naukowy. W 2024 roku przypadała 140. rocznica jego urodzin.

Na wystawie przedstawiono również jego następców, którzy kontynuowali rozpoczęte przez niego badania. Wśród nich byli m.in. Piotr Bieńkowski, Karol Hadaczek oraz Tadeusz Wałek-Czernecki, uczestniczący w pracach archeologicznych prowadzonych we współpracy z ośrodkami naukowymi w Wiedniu i Krakowie.

Ekspozycja została podzielona na kilka części tematycznych:

• wkład polskich podróżników i badaczy w rozwój badań nad starożytnym Egiptem,
• kształtowanie się egiptologii jako nauki od czasów ekspedycji Napoleona po badania współczesne,
• grobowce w starożytnym Egipcie jako symbol bogactwa i życia wiecznego,
• historia oraz proces mumifikacji ludzi i zwierząt,
• interdyscyplinarne badania mumii Aset-iri-khet-es ze zbiorów Muzeum Archeologicznego w Krakowie, prowadzone w latach 90. XX wieku przez Katedrę Radiologii Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego,
• historia tzw. „Muzeum w Plecaku”, czyli zbiorów przekazanych przez żołnierzy Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich, wchodzącej w skład Armii Andersa, które po wojnie trafiły do polskich muzeów.

Istotnym elementem wystawy jest prezentacja badań mumii Aset-iri-khet-es, prowadzonych w Krakowie na przełomie XX i XXI wieku. Był to jeden z pierwszych w Polsce kompleksowych projektów tego typu, wykorzystujący m.in. tomografię komputerową. Badania te stały się ważnym punktem odniesienia dla późniejszych analiz nieinwazyjnych. Na wystawie przypomniano także rozwój badań paleoradiologicznych w Polsce. Pierwsze zdjęcie RTG mumii wykonano w Warszawie w 1941 roku, a kolejne badania prowadzono w Krakowie i Wrocławiu.