
Metody geofizyczne w archeologii polskiej
19–20 listopada 2026 roku w Świdnicy odbędzie się konferencja „Metody geofizyczne w archeologii polskiej” (MGAP 2026) – ogólnopolskie spotkanie poświęcone badaniom nieinwazyjnym, integrujące środowiska archeologów, geofizyków i specjalistów zajmujących się analizą danych przestrzennych.
Po kilkuletniej przerwie konferencja MGAP powraca jako forum wymiany doświadczeń i dyskusji nad rolą nowoczesnych technologii w badaniach archeologicznych. Ostatnie lata przyniosły dynamiczny rozwój technologii pomiarowych i narzędzi cyfrowych wykorzystywanych w archeologii. Coraz większe znaczenie mają badania geofizyczne, integracja różnych metod nieinwazyjnych oraz zaawansowane analizy danych, w tym wykorzystanie sztucznej inteligencji. Zmiany te wpływają nie tylko na sposób prowadzenia badań, ale także na zakres pytań badawczych i możliwości interpretacyjne. MGAP 2026 ma być miejscem refleksji nad tymi procesami oraz ich konsekwencjami dla współczesnej archeologii.
Program konferencji obejmie prezentacje wyników projektów badawczych, zarówno krajowych, jak i międzynarodowych, w których metody geofizyczne odgrywają istotną rolę. Ważnym elementem będą również wystąpienia o charakterze metodologicznym, dotyczące procedur badawczych, standardów pracy z danymi oraz doświadczeń z ich praktycznego zastosowania. Organizatorzy zachęcają także do prezentowania studiów przypadków, badań pilotażowych i mniejszych projektów w formie posterów. Efektem konferencji będzie recenzowana publikacja w formule open access, zawierająca rozszerzone abstrakty wystąpień, opatrzone numerami DOI.
Obrady odbędą się w Muzeum Dawnego Kupiectwa w Świdnicy. Udział w konferencji wymaga rejestracji, natomiast same wykłady pozostają otwarte dla publiczności. Termin nadsyłania zgłoszeń wraz z tekstami upływa 30 czerwca 2026 roku. Szczegóły oraz formularz zgłoszeniowy już wkrótce będą dostępne na stronie:
https://mgap2026.archeolodzy.org/#zgloszenia
Organizatorzy zapraszają do udziału zarówno badaczy, jak i wszystkich zainteresowanych współczesnymi metodami badań archeologicznych.
Program konferencji
Program konferencji „Metody geofizyczne w archeologii polskiej” (MGAP 2026)
Czwartek, 19 listopada 2026 r.
| 9.00–10.00 | Rejestracja uczestników |
| 10.00–10.20 | Uroczyste otwarcie konferencji |
Sesja 1
| 10.20–10.40 | Co nowego w Łużycach? Nowe badania geofizyczne i środowiskowe na grodach obronnych typu biskupińskiego – pierwsze wyniki Jakub Niebieszczański, Daniel Brueggemann, Mateusz Drewicz, Ercan Erkul, Ingo Feeser, Adam Izdebski, Mateusz Jaeger, Karpińska-Kołaczek Monika, Jutta Kneisel, Piotr Kołaczek, Oliwia Kubiak, Mariusz Lamentowicz, Jan Romaniszyn, Robert Staniuk, Witold Szambelan, Dennis Wilken, Daria Wochal, Bartosz Żarkowski |
| 10.40–11.00 | Wyniki badań magnetometrycznych i georadarowych na grodzisku typu biskupińskiego w Smuszewie Robert Staniuk, Jan Romaniszyn, Jutta Kneisel, Johanna Brinkmann, Hendrik Raese, Mateusz Drewicz, Jakub Niebieszczański, Mateusz Jaeger |
| 11.00–11.20 | Badania magnetyczne neolitycznych i eneolitycznych telli na terenie Północnej Macedonii Goce Naumov, Marcin M. Przybyła, Ljubo Fidanoski |
| 11.20–11.40 | Dyskusja |
| 11.40–12.00 | Przerwa kawowa |
Sesja 2
| 12.00–12.30 | ★ Magnetic Survey of Pliska: New Insights into the Urban Structure of the First Bulgarian Capital Peter Milo, Andrey Aladzhov, Jan Havelka, Beáta Milová, Anna Mária Rekemová, Dávid Šálka, Tomáš Tencer, Michal Vágner |
| 12.30–12.50 | Zastosowanie metod geofizycznych do korekcji map stanowisk archeologicznych badanych na przełomie XIX i XX w. Studia przypadku z terenu Egiptu Tomasz Herbich |
| 12.50–13.10 | Rola badań geofizycznych w weryfikacji planu pokrzyżackiego zamku w Przezmarku Magdalena Żurek |
| 13.10–13.30 | Rozpoznanie metodami nieinwazyjnymi wczesnonowożytnej siedziby Gostomskich w Wilczyskach, pow. łukowski Wojciech Bis, Miron Bogacki, Radosław Mieszkowski, Maciej Radomski, Robert Ryndziewicz |
| 13.30–13.50 | Dyskusja |
| 13.50–15.20 | Przerwa obiadowa |
Sesja 3
| 15.20–15.40 | Między niewidzialnym a odkrytym. Zastosowanie georadaru (GPR) w archeologii na przykładzie wybranych studiów przypadków Edyta Puskarczyk, Jerzy Karczewski |
| 15.40–16.00 | Możliwość wykorzystania sejsmiki w głębokich badaniach archeologicznych i historycznych Mariusz Majdański, Artur Marciniak, Szymon Oryński, Eslam Roshdy |
| 16.00–16.20 | Examples of application of geophysical methods within the framework of a project focused on the archeology of modernity – case studies from the Góry Sowie region (Kolce, Osówka-Sauferwasser) Roman Křivánek, Martin Fajta, Martin Král, Jan Hasil |
| 16.20–16.40 | Dyskusja |
| 16.40–17.00 | Przerwa kawowa |
Sesja 4
| 17.00–17.30 | ★ Public perception of Archaeological Prospection – new ways to solve old problems Chris Gaffney |
| 17.30–18.00 | Dyskusja końcowa |
Sesja posterowa
18.00–18.30
- oTHALA -Tracing Hidden Archaeological Landscape of Arnafjörður
Martina Hulmanová, Michał Pisz, Margrét Hrönn Hállmundsdottir - Weryfikacja lokalnych przekazów ustnych i historycznych o pochówkach z okresu II wojny światowej. Badania geoarcheologiczne w poszukiwaniu żołnierzy Korpusu Ochrony Pogranicza
Katarzyna Zdeb, Judyta Bąk - Dawne krajobrazy kurhanowe. Prospekcja nieinwazyjna w okolicach Szczepankowic
Agata Hałuszko, Maksym Mackiewicz, Radosław Gliński - Relikty kościoła św. Mikołaja we Wrocławiu w świetle badań georadarowych i weryfikacji wykopaliskowej
Maksym Mackiewicz, Marcin Diakowski, Radosław Gliński
| 19.00–23.00 | Spotkanie towarzyskie |
Piątek, 20 listopada 2026 r.
Sesja 5
| 9.00–9.20 | Integracja GPR i technologii SLAM jako efektywny model badań zabytków architektury na przykładzie katedry w Kamieniu Pomorskim Robert Ryndziewicz, Maksym Mackiewicz, Marian Rębkowski |
| 9.20–9.40 | Wykorzystanie metod geofizycznych w badaniach krajobrazów kurhanowych północno-wschodniej Rumunii Jan Romaniszyn, Bogdan Niculică, Sorin Ignatescu, Krzysztof Michalczewski, Igor Pieńkos, Witold Szambelan, Sebastian Teska, Przemysław Makarowicz |
| 9.40–10.00 | Rola metod nieinwazyjnych w rozpoznaniu i ochronie stanowisk archeologicznych na przykładzie grodzisk południowo-wschodniej Wielkopolski Maksym Mackiewicz |
| 10.00–10.30 | ★ Beyond Visual Interpretation: Deep Learning for Automatic Semantic Segmentation of Magnetic Gradiometry Data Wioleta Hypiak, Cornelius Meyer |
| 10.30–10.50 | Dyskusja |
| 10.50–11.20 | Przerwa kawowa |
Sesja 6
| 11.20–11.40 | Czy aby chronić trzeba niszczyć? Praktyka ochrony konserwatorskiej stanowisk archeologicznych w Polsce, a badania geofizyczne Jakub Sobko |
| 11.40–12.00 | Grunt to źródło? Krytyczna interpretacja źródeł w prospekcji archeologicznej na przykładzie praktyki holenderskiej Kinga Durczak |
| 12.00–12.20 | Świdnica… i co dalej? Polska prospekcja archeologiczna z perspektywy brytyjskiej Michał Pisz, Paul Johnson |
| 12.20–12.50 | ★ From Supporting Method to Planning Tool: Archaeogeophysics in Development-led Archaeology in the Czech Republic and Slovakia Tomáš Tencer, Peter Milo, Jan Havelka, Michaela Prišťáková, Anna Mária Rekemová, Dávid Šálka, Michal Vágner |
| 12.50–13.10 | Dyskusja |
| 13.10–14.30 | Przerwa obiadowa |
Sesja 7
| 14.30–14.50 | Aplikacja metod teledetekcyjnych i geofizycznych w kontekście nowo odkrytego kompleksu kurhanowego w dolinie środkowej Obry Jan Romaniszyn, Piotr Wroniecki, Grzegorz Szczurek, Marcin Krzepkowski, Artur Golis, Krzysztof Michalczewski, Sebastian Teska, Karolina Grzelczyk |
| 14.50–15.10 | Metody geofizyczne i nieinwazyjne w badaniach terenów byłych obozów zagłady. Przykłady z Chełmna nad Nerem i Treblinki Szymon Oryński, Sebastian Różycki, Michał Pisz |
| 15.10–15.30 | Badania georadarowe w programie „Oznakowanie cmentarzy żydowskich w Rzeczypospolitej Polskiej” – doświadczenia i wyniki Maciej Rymkiewicz, Maksym Mackiewicz, Tomasz Herbich, Robert Ryndziewicz |
| 15.30–15.50 | Dyskusja |
| 15.50–16.10 | Przerwa kawowa |
Sesja 8
| 16.10–16.30 | Komunikaty: Wspomnienie o tych, którzy odeszli. Zaproszenie na International Conference on Archaeological Prospection w Brnie w 2027 r. |
| 16.30–17.30 | Panel dyskusyjny: PRZESZŁOŚĆ – PRZYSZŁOŚCI |
| 17.30–17.50 | Uroczyste zamknięcie konferencji |
