II Kongres Miejsc Pamięci Jenieckiej – Wyzwania współczesnego świata
27 listopada 2026 roku w Muzeum Historii Polski w Warszawie odbędzie się II Kongres Miejsc Pamięci Jenieckiej pod hasłem „Wyzwania współczesnego świata”. Wydarzenie połączy refleksję nad pamięcią o jeńcach II wojny światowej z dyskusją o losach jeńców we współczesnych konfliktach zbrojnych, ze szczególnym uwzględnieniem wojny w Ukrainie.
Program obejmuje cztery panele tematyczne poświęcone różnym formom pamięci o jeniectwie, współczesnym konfliktom zbrojnym, roli nauki, mediów i nowych technologii oraz społecznej odpowiedzialności za zachowanie miejsc pamięci. Wśród poruszanych zagadnień znajdą się m.in. prawna ochrona jeńców wojennych, dezinformacja historyczna, wykorzystanie nowoczesnych technologii w badaniach oraz sposoby angażowania młodszych pokoleń w pielęgnowanie pamięci o przeszłości. Kongres zakończy dyskusja o tym, jak pamięć o doświadczeniach jenieckich może kształtować postawy wobec współczesnych wojen i kryzysów.
Udział w wydarzeniu jest bezpłatny, zarówno stacjonarnie, jak i online, ale wymaga wcześniejszej rejestracji za pośrednictwem formularza. Osoby wybierające udział zdalny otrzymają link do transmisji na YouTube.
Program II Kongresu Miejsc Pamięci Jenieckiej
.az-program-kongres td { padding: 14px 16px; vertical-align: top; line-height: 1.6; } .az-program-kongres td:first-child { width: 130px; white-space: nowrap; } @media (max-width: 650px) { .az-program-kongres table, .az-program-kongres tbody, .az-program-kongres tr, .az-program-kongres td { display: block; box-sizing: border-box; width: 100%; } .az-program-kongres tr { padding: 9px 0; border-bottom: 1px solid #d8d8d8; } .az-program-kongres td:first-child { padding: 7px 14px 3px; white-space: normal; } .az-program-kongres td:last-child { padding: 3px 14px 9px; } }Program II Kongresu Miejsc Pamięci Jenieckiej
27 listopada 2026 r. (piątek) · Muzeum Historii Polski w Warszawie i online
| 09:00 | Rejestracja uczestników |
| 09:30–09:45 | Otwarcie kongresu – dr hab. Marcin Napiórkowski, prof. UW (Muzeum Historii Polski, Uniwersytet Warszawski) – dr Piotr Rypson (Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego) |
| 09:45–10:00 | Wprowadzenie – dr Violetta Rezler-Wasielewska (Centralne Muzeum Jeńców Wojennych) – dr hab. Adam Szpaderski, prof. USWPS (Centrum Badań nad Ekonomiką Miejsc Pamięci Uniwersytetu SWPS) |
| 10:00–11:00 | Panel I. Wielość pamięci Moderacja: dr Jan Daniluk (Polsko-Amerykańska Fundacja Upamiętnienia Obozów Jenieckich w Szubinie, Uniwersytet Gdański, Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku) Między sferą prywatną a publiczną – rodziny, wspólnoty i instytucje pamięci Małe bawarskie miasteczko a dziedzictwo dużego obozu jenieckiego: Stalag VII A Moosburg W rodzinnym kręgu: spojrzenie na współczesną pamięć o jeńcach wojennych w Wielkiej Brytanii |
| 11:00–12:00 | Panel II. Współczesne konflikty zbrojne – jeńcy wojenni w Ukrainie Moderacja: Kinga Hartmann-Wóycicka (Fundacja Pamięć, Edukacja, Kultura, Miejsce Pamięci Stalag VIII A Görlitz) Nowe wojny, stary problem: prawna ochrona jeńców w XXI wieku Głód w niewoli rosyjskiej – relacje jeńców ukraińskich O jeńcach rosyjskich w niewoli ukraińskiej |
| 12:00–12:20 | Przerwa kawowa |
| 12:20–13:20 | Panel III. Nauka, media, innowacje Moderacja: dr hab. Marcin Zaborski, prof. USWPS (Centrum Badań nad Ekonomiką Miejsc Pamięci Uniwersytetu SWPS) Zarządzanie pamięcią w warunkach niepewności – między dziedzictwem a adaptacją Badania nad historią jeniectwa a nowoczesne technologie – perspektywy rozwoju Wiedza historyczna w epoce dezinformacji – prawda i fact-checking |
| 13:20–14:30 | Przerwa obiadowa |
| 14:30–15:30 | Panel IV. Odpowiedzialność społeczna za pamięć Moderacja: dr Zofia Wóycicka (Niemiecki Instytut Historyczny w Warszawie, Uniwersytet Łódzki) Nowe/stare miejsca pamięci: wyzwania organizacyjne Rywalizacja o przestrzeń – pojenieckie miejsca pamięci jako pole lokalnych sporów Innowacje w muzeach jenieckich. Jak angażować nowe pokolenia? |
| 15:30–16:45 | Dyskusja panelowo-plenarna Jak pamięć jeniecka może kształtować postawy odpowiedzialności społecznej wobec współczesnych wojen i kryzysów? Moderacja: dr hab. Marcin Napiórkowski, prof. UW (Muzeum Historii Polski, Uniwersytet Warszawski) Uczestnicy: |
| 16:45–17:00 | Zakończenie kongresu – dr Violetta Rezler-Wasielewska (Centralne Muzeum Jeńców Wojennych) – dr hab. Adam Szpaderski, prof. USWPS (Centrum Badań nad Ekonomiką Miejsc Pamięci Uniwersytetu SWPS) |
- Miejsce: Muzeum Historii Polski, ul. Gwardii 1, Warszawa
- Termin: 27 listopada 2026 r., godz. 9:00–17:00
- Wstęp: bezpłatny, obowiązuje wcześniejsza rejestracja
- Formuła: stacjonarna i online (YouTube)
- Języki: polski i angielski, z zapewnionym tłumaczeniem symultanicznym
