Inauguracja Europejskich Dni Archeologii 2026

9 czerwca 2026 roku w Wieży Książęcej w Siedlęcinie odbędzie się ogólnopolska inauguracja Europejskich Dni Archeologii. Tegoroczne wydarzenie poświęcone będzie społecznemu zaangażowaniu i wolontariatowi w popularyzacji dziedzictwa archeologicznego.

Europejskie Dni Archeologii to jedno z najważniejszych cyklicznych wydarzeń popularyzujących archeologię w Europie. W Polsce odbywają się od 2019 roku, a ich celem jest przybliżanie dziedzictwa archeologicznego osobom w różnym wieku i o różnym stopniu zainteresowania przeszłością. Tegoroczna edycja EDA odbędzie się w dniach 12-14 czerwca 2026 roku, ale jej ogólnopolskie otwarcie zaplanowano kilka dni wcześniej, właśnie w Siedlęcinie.

Miejscem inauguracji będzie Wieża Książęca w Siedlęcinie, jeden z najcenniejszych zabytków średniowiecznej architektury świeckiej w Polsce i Europie Środkowej. Obiekt położony jest około 5 km na północ od Jeleniej Góry, w dolinie Bobru. Wieża została wzniesiona w latach 1313-1315 z fundacji księcia jaworskiego Henryka I. Jest największą średniowieczną wieżą mieszkalną na Śląsku i jedną z najlepiej zachowanych budowli tego typu w Europie Środkowej.

Siedlęcińska wieża słynie przede wszystkim z wyjątkowych średniowiecznych malowideł ściennych zachowanych na drugim piętrze. To najstarsze w Polsce polichromie o tematyce świeckiej i jedyny znany na świecie przykład średniowiecznych malowideł przedstawiających legendę sir Lancelota z Jeziora, zachowany in situ, czyli w pierwotnym miejscu. W reprezentacyjnej auli można zobaczyć sceny związane z opowieściami arturiańskimi, przedstawienia rycerskie, motywy moralizatorskie oraz dekoracje nawiązujące do średniowiecznych wartości i wyobrażeń o przemijaniu.

Program inauguracji obejmie konferencję prasową, wystąpienia otwierające oraz cykl prelekcji poświęconych historii i badaniom Wieży Książęcej w Siedlęcinie. Uczestnicy usłyszą m.in. o najnowszych badaniach nad obiektem, cyfrowej dokumentacji zabytku oraz roli lokalnych społeczności i wolontariatu w ochronie dziedzictwa kulturowego.

W planie znalazła się również przestrzeń aktywna, w której zaprezentowane zostaną nowoczesne technologie wykorzystywane w archeologii, działania popularyzatorskie i inicjatywy edukacyjne. W dalszej części wydarzenia przedstawione będą przykłady organizacji Europejskich Dni Archeologii w różnych regionach Polski, m.in. w Kaliszu, Lipowcu, Głogowie i Jeleniej Górze. Inaugurację zakończy zwiedzanie Wieży Książęcej w Siedlęcinie.

Na wydarzenie obowiązuje rejestracja. Formularz rejestracyjny będzie aktywny do 30 maja 2026 roku.

Inaugurację EDA 2026 organizuje Narodowy Instytut Dziedzictwa we współpracy ze Stowarzyszeniem Wieża Książęca w Siedlęcinie, Fundacją „Zamek Chudów” oraz Ośrodkiem Kultury i Sztuki we Wrocławiu.

Wydarzenie zostało objęte patronatem honorowym Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Marszałka Województwa Dolnośląskiego Pawła Gancarza. Patronami medialnymi są Polskie Radio, TVP 3, serwis „Nauka w Polsce” oraz magazyn „Archeologia Żywa”.

Konferencja prasowa i cała inauguracja Europejskich Dni Archeologii 2026 będą transmitowane online na kanale YouTube NID TV.