„The Past Societies” – dzieje ziem polskich od paleolitu do X w. w pigułce

Pięć tomów – ponad 1800 stron – liczy książka „The Past Societies” – synteza dziejów ludzkości od pojawienia się człowieka na obszarze obecnego państwa polskiego do 1000 roku. Poprzednie podobne wydawnictwo ukazało się ponad 30 lat temu.

Książka „The Past Societies” („Przeszłe społeczeństwa”) składa się z pięciu tomów. Każdy kolejny opisuje pradzieje Polski począwszy od paleolitu, okresu, w którym po raz pierwszy na obecnych ziemiach Polski pojawili się ludzie. Serię zamyka tom piąty poświęcony wczesnemu średniowieczu (do 1000 r.). Podsumowuje on pięćset lat, w trakcie których społeczności wczesnosłowiańskie przeszły od rozproszonych grup rolniczych do scentralizowanego państwa wczesnopiastowskiego.

NEWSLETTER
Dołącz do grona miłośników Archeologii Żywej! Podaj nam swojego maila, a powiadomimy Cię o najważniejszych wydarzeniach i informacjach.
My także nienawidzimy bałaganu w skrzynce pocztowej, dlatego nikomu nie sprzedamy Twojego adresu.

„Teksty mają charakter nie sztywnego wykładu akademickiego, tylko raczej esejów, żeby dały się dobrze czytać” przyznał kierownik projektu, prof. Przemysław Urbańczyk z Instytutu Archeologii i Etnologii (IAiE PAN).

Prof. Urbańczyk zapytany przez PAP, do kogo adresowane jest wydawnictwo stwierdził, że nie są to wyłącznie archeolodzy czy studenci archeologii, ale też osoby zainteresowane odległą przeszłością. Dodał, że w ułatwieniu zrozumienia treści pomocne są liczne kolorowe ryciny, których jest w sumie ponad 1600.

Naukowiec powiedział, że redaktorzy tomów w swoich tekstach położyli nacisk na opisanie ludzi i procesów społecznych (czego odwzorowaniem jest również tytuł: „Przeszłe społeczeństwa”). W takim ujęciu zabytki są źródłem informacji o ludziach, nie są zaś omawianie jako takie. Takie podejście naukowiec określił jako „antropologiczne”.

Publikację wydano w języku angielskim. „Chcieliśmy, żeby te najwcześniejsze dzieje Polski były dostępne nie tylko Polakom, ale i badaczom zagranicznym właściwie na całym świecie” – podkreślił naukowiec.

W ocenie archeologa największe zmiany dotyczące polskich pradziejów dotyczą najstarszego okresu pradziejów. Teraz wiadomo, że początki pobytu człowieka na ziemiach polskich pochodzą sprzed prawie pół miliona lat – wskazał. Dodatkowo ostatnie dekady przyniosły mnóstwo nowych odkryć archeologicznych. Dlatego w konsekwencji zmieniła się nie tylko chronologia, ale wizja pradziejów i wiedza o przeszłych społeczeństwach – uważa prof. Urbańczyk.

Historia pewnej generacji

„Ktoś z historyków powiedział kiedyś, że każda generacja powinna od początku napisać historię, więc właśnie moja generacja zamyka swoje doświadczenia w tych pięciu tomach” // prof. Przemysław Urbńczyk

Redaktorami tomów są: Jacek Kabaciński, Piotr Włodarczak, Urszula Bugaj, Aleksandra Rzeszotarska-Nowakiewicz, Maciej Trzeciecki oraz Przemysław Urbańczyk (wspólnie tom piąty). Współpracowało z nimi kilkudziesięciu autorów ze środowisk uniwersyteckich i muzealnych z Krakowa, Poznania, Olsztyna, Rzeszowa i Wrocławia.

Prace nad wydawnictwem trwały ponad pięć lat. W wersji drukowanej publikacja ukazała się w nakładzie liczącym 100 (sic!) egzemplarzy. Wkrótce „Przeszłe społeczeństwa” będzie można zakupić za pośrednictwem platformy App Store w postaci iBooka.

Poprzednia kilkutomowa publikacja o podobnym charakterze i objętości – „Prahistoria ziem polskich” ukazała się w latach 1975-1981. Wydali ją pracownicy Instytutu Historii Kultury Materialnej PAN (obecnie IAiE PAN, gdzie wydano właśnie „Przeszłe społeczeństwa”).

Projekt „The Past Societies. Polish Lands from the first Evidence of Human Presence to the Early Middle Ages”, w ramach którego wydano tomy, został sfinansowany ze środków Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki.

The Past Societies – nasze wnioski

Nasza Redakcja cieszy się za każdym razem gdy powstają publikacje, które w zamyśle kierowane są do szerszej publiczności. Szczególnie gdy nacisk skupiamy na opisywaniu ludzi i procesów społecznych, a nie katalogujemy zabytki i stanowiska.  Serdecznie gratulujemy, ale…

Zawsze jest jakieś ale…

Publikację wydrukowano w 100 egzemplarzach, przy czym jedynie 60 trafi do sprzedaży. 40 to egzemplarze autorskie. Jeden tom kosztować ma 200 zł, czyli całość ok. 1000 zł. Wersja elektroniczna jest tylko dla użytkowników App Store, czyli użytkowników iPada, iPhona lub MacBooka, ponieważ tak została przygotowana. Cena e-wydania: 14 euro, czyli już całkiem rozsądnie.
 
Rozumiemy, że „target” został ustalony na rynek zachodni, co wyraźnie widać. Wygląda jednak na to, że kierownictwo projektu stwierdziło, że studenci archeologii poradzą sobie ze skanami…

Bardzo nam przykro, że kierownicy projektu nie pomyśleli o bibliofilach, którzy pragnęliby posiadać taką książką w swoich zbiorach. Z naszego doświadczenia wiemy, że nakład tylko 100 egzemplarzy jest wyczerpany prawie całkowicie jeszcze przed sprzedażą. Odnalezienie wersji papierowej dla przeciętnego czytelnika będzie równe niemożliwemu. Dodatkowo ta kwestia App Store. Coraz więcej osób kupuje te produkty, to prawda, ale przytłaczający procent to użytkownicy korzystający z Androida.

Rozumiemy chęć dotarcia do obcojęzycznych czytelników, co wyraźnie widać. Nie powinniśmy jednak przypadkiem promować tych książek wśród przede wszystkim rodzimych czytelników?

Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl // Szymon Zdziebłowski

Radosław Biel

Deus Ex E-Machina
Home Page  Public Email  Researchgate  Academia  Twitter  Facebook  LinkedIn  Google+ 

Redaktor wpisów internetowych "Archeologii Żywej". Archeolog. Doktorant Politechniki Wrocławskiej. Absolwent Uniwersytetu Wrocławskiego. W sprawie problemów ze stroną lub mediami społecznościowymi walić śmiało! ...więcej →

2 thoughts on “„The Past Societies” – dzieje ziem polskich od paleolitu do X w. w pigułce

  • 12 października 2017 at 12:23
    Permalink

    I już zapewne je trzeba poprawiać wobec ostatnich odkryć na Pomorzu Zachodnim…..

    Reply

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

66 Udostępnień
Udostępnij66
+1
Tweetnij
Udostępnij
Przypnij